Bipolaire (η σημασία του να είναι κανείς σοβαρός) Saison 2

Υστερόγραφο πάνω σ' ένα στίχο του Αναγνωστάκη*

2011-06-07T21:32:00.004+03:00

Διαβάζω εδώ κι εκεί τα σχόλια ανθρώπων με αναμφισβήτητη νοημοσύνη και καλλιέργεια, σχόλια αρνητικά για τις κινητοποιήσεις των ημερών και μηδενιστικά. Σκέφτομαι ότι η ευαισθησία τους αναστατώνεται από την παρουσία στο Σύνταγμα αντιαισθητικών μορφών μιας Ελλάδας που θέλουμε να ξεχάσουμε, καιροσκόπων, μέχρις ανοησίας αφελών πολιτικολόγων, ακραίων στοιχείων, αμαρτωλών υπαίτιων της κατάντιας μας που κάνουν πως δε θυμούνται, διεκδικητών των κεκτημένων τους και μόνο.

Τους νιώθω να ενοχλούνται σαν από μια βρωμερή θορυβώδη παρέα που στριμώχνεται δίπλα τους να χαζέψει ένα έργο του Σαίξπηρ από το οποίο δε θα καταλάβει τίποτα, και τους καταλαβαίνω βαθιά.

Στεναχωριέμαι όμως να βλέπω το πνεύμα παραδομένο στην απελπισία. Και δεν παύει να με «σφίγγει σαν πένσα» το πώς η γενιά μας κατάφερε να απογυμνώσει την έννοια της διεκδίκησης μιας καλύτερης κοινωνίας από κάθε θεωρητικό ιδανικό και να τη συνδέσει με τα μικροσυμφέροντα του καθενός.

Σκέψου, φίλε, ότι ο Αναγνωστάκης, ή τα δυνάμει υποκείμενα του υπέροχου στίχου του, μπορεί να νιώθουν «όρθιοι και μόνοι» ως δρώντες μέσα «στη φοβερή ερημία του πλήθους» των απαθών και αμέτοχων σχολιαστών.

Σκέψου ότι η πρόοδος δεν ήρθε ποτέ από μια αποστειρωμένη ομάδα στοχαστών, κι ότι για κάθε Μοντεσκιέ υπήρξαν πολλοί Ροβεσπιέροι, για κάθε Μακρυγιάννη πολλοί Ανδρούτσοι.

Και θα ήθελα να έχει έρθει η ώρα οι σκεπτόμενοι της γενιάς μας να κερδίσουν ένα μεγάλο στοίχημα, και να μεταφράσουν την υπαρξιακή τους ευαισθησία σε πολιτική σκέψη, και αμέσως σε δράση, όπως έκαναν ο Ρίτσος, ο Χικμέτ, ο Λόρκα. Δεν μπορώ να δεχτώ ότι οι τιποτένιοι και οι κακομούτσουνοι, οι αγωνιστές του εαυτούλη τους, θα μας κρύψουν το δάσος, ότι δηλαδή χρειάζεται αλλαγή, ανατροπή, κι αυτά δεν έρχονται μόνο με την παιδεία στα σχολεία, έρχονται και στα χυδαία πεδία των δρόμων.

*Πρόκειται για το στίχο "όρθιοι και μόνοι μες στη φοβερή ερημία του πλήθους" που διάβασα ως αναφορά σε σχόλιο αντίθεσης με τα γεγονότα του Συντάγματος. Από κάποιον που εκτιμώ απεριόριστα, και τον ευχαριστώ για την αφορμή.

Τι είδα όταν άνοιξα τις κουρτίνες

2011-05-29T23:32:00.003+03:00

Το Γενάρη του 2009, πνιγμένος από μια αίσθηση απώλειας σαν αυτές που τρέφονται από τα ποίηματα του Καββαδία (ούτε φουστάνι στη στεριά ούτε μαντήλι), άρχισα να διανύω τον τρίτο μήνα της Πρώτης Περιόδου της Lille. Έμπαινα κάθε πρωί στο Punto, διέσχιζα την παλιά πόλη με κατεύθυνση το Champ de Mars («που πάτε ρε Καραμήτροι λιλουά, δίπλα στο Παρίσι είστε, κάποιος θα σας καταλάβει...»), και έπαιρνα τη λεωφόρο Vauban. Στις πρώτες διαδρομές μου, παρά τη μεγάλη προσοχή στο δρόμο (ψαρωμένος γαρ), έκανα συστηματικά ένα λάθος, σίγουρα όλοι θα με καταλάβετε και θα με συχωρήσετε: δε σταματούσα στις διαβάσεις.

Ένα βροχερό πρωινό, οδηγώντας ανύποπτος, συνέλαβα με την άκρη του ματιού μου μια ηλικιωμένη κυρία να βάζει το πόδι της στην άσφαλτο, με την απόλυτη βεβαιότητα για μια επικείμενη ασφαλή μετάβαση απέναντι. Για ένα κρίσιμο δευτερόλεπτο αμφιταλαντεύτηκα ανάμεσα σε ένα βίαιο φρενάρισμα – δείγμα σεβασμού προς τη γραία, αλλά με τον κίνδυνο του σοδομισμού, μεταφορικό και κυριολεκτικό, από έναν ενδεχομένως βιαστικό οδηγό λεωφορείου να ελοχεύει, και σε μια πιο συγκαταβατική λύση του τύπου «δεν επιβραδύνω – δεν επιταχύνω – χαμογελάω ευγενικά κοιτώντας τη και ζητώντας συγνώμη – χρησιμοποιώ μάλιστα το χαμόγελο που δηλώνει πόσο καλό παιδί είμαι, και πόσο καλός γαμπρός θα ήμουν για την εγγονή σας, κρίμα που είμαι παντρεμένος». Μέχρι να αποφασίσω, η καλή κυρία τραβούσε το πόδι της από το δρόμο, όχι μόνο τρομαγμένη, αλλά και με μια έκπληκτη απογοήτευση για έναν κόσμο που καταρρέει, για ένα σύστημα αρχών και αξιών που προσβάλλεται βάναυσα, για ένα Κοινωνικό Συμβόλαιο που παραβιάζεται.

Το περιστατικό δεν τελείωσε εκεί, καθώς στο επόμενο φανάρι την είδα από τον καθρέφτη να στέκεται ακόμα εκεί, κουνώντας απειλητικά μια τεράστια ομπρέλα προς το μέρος μου και ξεστομίζοντας ποιος ξέρει ποιες ακατανόμαστες εκφράσεις. Εκείνη την ώρα αισθάνθηκα άσχημα, το ξεπέρασα όμως σε δευτερόλεπτα, και το ξέχασα.

Δηλαδή δεν το ξέχασα οριστικά, προφανώς, αφού το ανακαλώ τώρα, δυο χρόνια μετά...

Ποιοί είναι οι Αγανακτισμένοι; Γιατί δε συντάσσονται όλοι μαζί τους; Γιατί υπάρχουν τόσοι που ειρωνεύονται, δυσπιστούν, ακόμα και χλευάζουν αυτή την κίνηση, και κάθε άλλη κίνηση διαμαρτυρίας; Γιατί ο κόσμος δεν επαναστατεί; Τα ερωτήματα με βασανίζουν, και το εννοώ. Την Αθήνα του 2011 δεν τη ζω απο κοντά, νιώθω σα να παρακολουθώ τις εξελίξεις κοιτώντας ανάποδα μέσα από ένα ζευγάρι κυάλια, όπως κάνουν τα παιδιά και παίρνουν το πρώτο τους μάθημα για τη σχετικότητα της αλήθειας. Είναι ξεκάθαρο ότι υπάρχει μια σύγχυση, μια αμηχανία, ένας δισταγμός. Είναι σίγουρο ότι υπάρχει και μια τεράστια άρνηση, μια μηδενιστική απόρριψη κάθε κινητοποίησης. Έκανα μια γύρα στο facebook, βρήκα αγανακτισμένους σε κάθε πόλη που μπορεί να φανταστεί κανείς, στο Γκόθαμ, τη Λιμνούπολη, τη Μόρντορ... Δε λέω, καλό το ΑΡΜ, και το έχουμε τιμήσει, μάρτυς μου ο Ταμπακίς, αλλά εδώ έχουμε κάτι άλλο. Εδώ μπερδεύουμε τη βούρτσα με τη χτένα.

Καθένας έχει κάτι να πει, εκατοντάδες απόψεις εκφράζονται, όλες προσωπικές. Το πρόβλημα ξεκίνησε με την αρθρογραφία του Ίντερνετ. Συνεχίστηκε με τα blogs και ξεφτιλίστηκε με το facebook. Πιστέψτε κάποιον που προσπαθεί με αγωνία να διαμορφώσει μακρόθεν άποψη, ο βομβαρδισμός ετερόκλητων απόψεων είναι ισοπεδωτικός. Ειλικρινά, μερικές φορές στρέφομαι στα γαλλικά μέσα, όχι για την αντικειμενικότητα των ειδήσεων, όπως οι παλιότεροι στη χούντα άκουγαν τη ντόυτσε βέλλε, αλλά για την αντικειμενικότητα των απόψεων. Όμως κι αυτοί έχουν τα δικά τους, και ασχολούνται μαζί μας λιγότερο απ’ όσο νομίζουμε.

Οι απόψεις έχουν έχουν ένα βασικό πρόβλημα: είναι εύκολες. Είναι εύκολο να καθίσει κάποιος να διαβάσει και να σκεφτεί από 30 δευτερόλεπτα μέχρι 30 μέρες για να αποκτήσει μια άποψη, και σήμερα είναι πια πολύ εύκολο επιπλέον να τη δημοσιεύσει. Μεταξύ των απόψεων είναι ακόμα πιο εύκολο να εκφραστεί μια αρνητική ή μηδενιστική, από το να εκφραστεί μια πρόταση. Αλλά και οι αρνήσεις και οι προτάσεις, όλες οι απόψεις, είναι πολύ πιο εύκολες από τις δράσεις! Και, κακά τα ψέματα, έχουμε εθιστεί εδώ και καιρό στις εύκολες λύσεις. Το δεύτερο πρόβλημα με τις απόψεις, είναι ότι η σκέψη, ανάλογα και με το πόσο ικανός είναι ο καθένας στο να τη χρησιμοποιεί, μπορεί να σκιαγραφεί λεπτομέρειες, λεπτές διαφορές στο πόσο βαραίνει κάθε τι μέσα στο μυαλό μας, να εντάσσει ιδέες άλλων και τελικά να γεννάει μια άποψη, που ανάλογα με την ικανότητα του καθενός είναι διαφορετική, προσωπική. Σπάνια θα βρεθούν σκέψεις και απόψεις μεταξύ των ανθρώπων ολόιδιες. «Και πού είναι το πρόβλημα, σοφέ Al Bouras;». Το πρόβλημα μικρά μου στρουμφάκια είναι ότι η αληθινή ζωή ισοπεδώνει τις απόψεις, και απαιτεί πράξεις. Με λίγα λόγια, ό,τι κι αν σκέφτεσαι, όσο ακριβή κρίση κι αν έχεις, που σε βοήθησε να διαμορφώσεις την απόλυτα ορθή άποψη, στο τέλος της μέρας ή έχεις κατέβει στο δρόμο ή δεν έχεις.

Μακριά από μένα βέβαια η δαιμονοποίηση της ποικιλίας των απόψεων! Αλλά δεν πρέπει μετά την αξία της άποψης να ανακαλύψουμε και την αξία της δράσης;

Η ένταση με την οποία εκφράζονται προσωπικές απόψεις, των οποίων η αντι-δραστικότητα αυξάνει ευθέως ανάλογα με το βάθος και τη λεπτομέρεια της ανάλυσης που περικλείουν, με εκπλήσσει τώρα που το σκέφτομαι, καθώς χάνω τις μοναδικές 5,66 ελεύθερες ώρες μου για να γράφω, αλλά πρέπει να τα γράψω τώρα, αύριο θα είναι αργά. Και σίγουρα σημαίνει κάτι.

Γιατί ο μέσος γάλλος πολίτης θα βγάλει φλας πριν στρίψει ακόμα κι αν βρίσκεται στη Σαχάρα και κατευθύνεται από το Μάλι στην Αλγερία, και θέλει να ξεδιψάσει στην πιο κοντινή όαση; Γιατί οι μοτοσυκλετιστές δεν ορμάνε μεταξύ των σειρών των αυτοκινήτων, γιατί οι γιαγιάδες το θεωρούν δεδομένο ότι θα τις αφήσουν να περάσουν με ασφάλεια τη διάβαση; Ας αφήσουμε κατά μέρος τα στερεότυπα και τους αφορισμούς (οι καλοί μου φίλοι ξέρουν πόσο θέλω να γυρίσω) κι ας επικεντρωθούμε στην ουσία: ο σεβασμός των θεσμών, των νόμων, και εν τέλει των συνανθρώπων, που στο μέσο νεοέλληνα μπορεί να φαίνεται και βαρετός, προκύπτει από την απόλυτη συναίσθηση της συμμετοχής σε μια κοινωνία ανθρώπων, κάθε κίνηση και δράση εναντίον της οποίας, σε οποιοδήποτε επίπεδο, θεωρείται ακατανόητη. Φυσικά υπάρχουν κι εξαιρέσεις αντικοινωνικότητας και μάλιστα πιο βίαιες από ό,τι στην Ελλάδα. Το θέμα όμως είναι τι υπάρχει στο μυαλό και την ψυχή του μέσου πολίτη. Ξέρω, δεν ανακαλύπτω την Αμερική. Υπάρχει όμως μια λεπτή απόχρωση: η καθημερινή αξία αυτού του σεβασμού που προσπάθησε με ανορθόδοξο τρόπο να μου υπενθυμίσει η γιαγιά της διάβασης, και κυρίως η συνείδησή του, η συναίσθηση της σημασίας του.

Οι νεοέλληνες χάσαμε αυτό το παιχνίδι προ πολλού. Πότε ακριβώς; Το ‘90 με την ΟΝΕ; Το ‘80 με τον παπανδρεΐσμό; Στη μεταπολίτευση, στη χούντα, το ‘50 με την αστυφιλία, στον εμφύλιο, το ‘22, στην τουρκοκρατία; Δεν έχω ιδέα. Δε νομίζω να έχει κανείς καμιά αμφιβολία ότι η κοινωνική συνείδηση του νεοέλληνα είναι πιο ατροφική κι από κοκοφοίνικα της Νορμανδίας. Ή ότι στο εγώ μας βλέπουμε την πραγμάτωση του σύμπαντος κόσμου. Η συλλογικότητα και η συμμετοχή έχει καταντήσει «προνόμιο» των ακραίων ομάδων, και συχνά ως τέτοιο στηλιτεύεται!

Λοιπόν, εδώ έχω νομίζω μια ανατροπή: Με όλα αυτά δε θέλω να πω ότι μας αξίζουν αυτά που τραβάμε. Αυτό είναι λίγο εκτός θέματος. Θέλω απλώς να πω ότι η έλλειψη κοινωνικής συνείδησης δε μας αφήνει να αντιδράσουμε! Γιατί η επανάσταση, με την ευρεία έννοια, είναι μια πράξη απόλυτης αυταπάρνησης προς όφελος του κοινού καλού: ποιος έλληνας σήμερα είναι προετοιμασμένος για κάτι τέτοιο; Έτσι, είναι λογικό να κυριαρχεί η προσωπική άποψη, ως απόλυτη έκφραση αποστασιοποίησης και σε τελική ανάλυση ατομισμού. Είναι λογικό να κυριαρχεί και ο μηδενισμός, η αντί-δραση, η δυσπιστία απέναντι σε κάθε συλλογική κίνηση. Πως θα αλλάξουν λοιπόν όλα αυτά; Δε θα γίνει ποτέ λοιπόν επανάσταση; Εδώ λοιπόν, μου φαίνεται πως ανοίγονται δυο δρόμοι.

Μπαίνω στο αυτοκίνητο, η εφημερία έχει τελειώσει, η γνώριμη αίσθηση της δικαίωσης, Linkin Park στο ραδιοCD. Μου αξίζει ένα πρωινό στο Tous les Jours Dimanche, μια βόλτα στο πάρκο ή στην παλιά πόλη με τα ασυμμέτρως παράλληλα δρομάκια. Ρεμβάζω οδηγώντας, ο ήλιος με ενοχλεί ευχάριστα στα μάτια. Ξαφνικά, από μια διασταύρωση με στοπ πετάγεται ένα παλιό Ρενώ, το οδηγεί ένας ξανθόψειρας τυπικός Βόρειος, ένας ποδηλάτης τη γλυτώνει παρά τρίχα και τρέχει να ανάψει ένα κερί στον Άγιο Φιλμπέρτο. «Ευτυχώς, σκέφτομαι. Ευτυχώς υπάρχουν και μαλάκες γάλλοι». Ευτυχώς γιατί σημαίνει ότι υπάρχει ελπίδα και για μας: δε χρειάζεται να καταλάβουμε όλοι, αρκεί μια κρίσιμη μάζα.

Προλαβαίνουμε να αρχίσουμε; Προλαβαίνουμε να μάθουμε να σεβόμαστε, να εντασσόμαστε, να αντιδράμε, να απαιτούμε συλλογικά για πρόοδο που δεν είναι ανάγκη να αφορά το άτομό μας αποκλειστικά; Ποιος ξέρει, μπορεί και να προλαβαίνουμε. Αλλά αν δε γίνει το πρώτο βήμα, ταξίδι δεν κάνουμε. Και φτάνει πια με αυτή την αίσθηση ανέφικτου της αλλαγής: όπως υπάρχουν μαλάκες γάλλοι, υπάρχουν και έλληνες που καταλαβαίνουν το αυτονόητο, που πάμε όλοι να ξεχάσουμε, ότι όλα έχουν σχέση, tout se tient, μπαίνεις σε δουλειά με μέσο, κλέβεις το μήλο της Αννούλας, γίνεσαι λέκτορας κουβαλώντας τη βαλίτσα, αντιγράφεις στο πανεπιστήμιο, βρίσκεις τα παράθυρα στους νόμους, παίρνεις φακελάκια και μίζες, στο τέλος θα γαμηθεί η καμήλα. Υπάρχουν κι αυτοί που καταλαβαίνουν, και το οφείλουν δεν ξέρω που, στην ανατροφή τους από τους γονείς τους, στην ευφυία τους, στα γονίδιά τους, σε έναν έρωτα, στην αγάπη για τους ανθρώπους γύρω τους, κάπως έγινε και το κατάλαβαν, και, putain, μπορούμε πολλοί να γίνουμε έτσι, έχουμε κι εμείς αγαπήσει, πως είναι δυνατόν να μην καταλαβαίνουμε την αξία της συμμετοχής και του κοινού καλού;

Υπάρχει και ο δεύτερος δρόμος, ο ρεαλιστικός. Όπου η αλλαγή γίνεται βίαια, με μια επανάσταση όπως οι περισσότερες της Ιστορίας, όταν η κατάσταση γίνεται τόσο αφόρητη που ακόμα κι ο ατομιστής πολίτης δεν έχει πια τίποτα να χάσει και θέτει τον άδειο του εαυτό στη διάθεση οποιασδήποτε βίαιης κίνησης ανατροπής. Κάπως δυσάρεστη σα λύση. Και λίγο επικίνδυνη. Αλλά αναπόφευκτη, είπε ο Καρλ, και το έχει δείξει πάμπολλες φορές η Ιστορία. Βέβαια, η νεοελληνική κοινωνία έχει τόσο ατομισμό μέσα της, που απέχει πάρα πολύ από μια τέτοια εξέλιξη. Αλλά η Ιστορία συμβαίνει, κι όχι μόνο στα βιβλία.

Γύρισα σπίτι, άνοιξα τις κουρτίνες για να μπει ο ήλιος, με μια απότομη κίνηση, θεατρική, όπως αρμόζει στη σπανιότητα του φαινομένου. Η χοντρή μαύρη γάτα κάθεται πάντα σαν το Βούδα στην ταρατσούλα και στο απέναντι παράθυρο ένας μπαμπάς παίζει με ένα μικρό Φιλίπ ή Ζερόμ, ή με μια Ελοντί, Κορίν, Στεφανί. Σκέφτομαι λίγο μελοδραματικά, post-εφημερία effect, και ανοίγω το φάκελο με τις φωτογραφίες. Βρίσκω τον Πέτρο, τη Μυρτώ, τον Πάρη, το Βασίλη, τη Λήδα, το Γιώργο, την Κλειώ. Η γενιά των γονιών μας πίστεψε ότι το χρέος της τελείωσε με το Πολυτεχνείο. Εμείς δεν έχουμε πετύχει τίποτα. Ίσως νιώσουμε την ανάγκη να μάθουμε στα δικά μας παιδιά, που γεννιούνται σιγά σιγά, την αξία της αγάπης για τους ανθρώπους γύρω μας και για την κοινωνία που ανήκουμε. Ότι όποιος χάνει ένα μικρό κομμάτι του εαυτού του για να προοδεύσουν οι διπλανοί του δεν είναι κορόϊδο, και ότι άνθρωποι που σκέφτονται έτσι υπάρχουν γύρω μας, και, αν δεν τους βλέπουμε ακόμα σύντομα θα βρεθούμε. Έτσι πρέπει να τους τα πούμε, απλά και κατανοητά, χωρίς επιτηδευμένες και περίτεχνες απόψεις, να μη φοβηθούμε ότι θα μας πουν κοινότυπους. Πρέπει να καταλάβουν πόσο απίστευτα απλό και αληθινό είναι όλο αυτό. Η επίδραση των λόγων μας δε θα αργήσει: σε 15-20 χρόνια τα παιδιά μας θα είναι ante portas των πολιτικών παρατάξεων. Όπως διαπιστώνουμε με πίκρα, 15-20 χρόνια δεν είναι τίποτα,

είναι σα χθες, θυμάσαι, τότε που πίναμε ουζάκι στην Καισαριανή.

Κουβέντες του Καΐρου

2011-01-28T23:01:00.001+02:00

«Είναι τόσο απλό, όσο το λέω: όταν οι άνθρωποι πιέζονται συνεχώς προς τα κάτω, προς την πείνα, τη δυστυχία, τελικά θα ξεσπάσουν. Είναι βέβαιο, γιατί είναι λογικό. Κι όταν ξεσπάσουν, δε θα διακρίνουν τις αποχρώσεις: ό,τι μοιάζει μ’ αυτό που τους τρώει τη ζωή, θα πέσει». Ντανέμπ, Μαγαδασκάρη.

«Τους είπα να έρθουν για λίγες μέρες να μείνουν μαζί μας μέχρι να ηρεμήσουν τα πράγματα. Ο πατέρας μου δεν ήθελε ούτε να τ’ ακούσει. Δε συμβαίνει τίποτα, μου είπε, όλα είναι ήσυχα. Αναρρωτιέμαι αν θα αλλάξει κάτι». Φαέντ, Τυνήσιος δεύτερης γενιάς.

«Επιτέλους, μια αντίδραση». Ανώνυμος σχολιαστής για την καταδίκη των γεγονότων στην Αίγυπτο με καθυστέρηση 4 ημερών από τη γαλλική κυβέρνηση.

«Δεν είναι το ίδιο με σας. Οι δικές μας χώρες είναι πλούσιες. Η Αλγερία έχει όσο πετρέλαιο έχουν οι Σαουδάραβες, αλλά ο κόσμος πεινάει. Η δική σας χώρα είναι φτωχή, οι άνθρωποι το καταλαβαίνουν αυτό». Γιουσέφ, Μαρόκο, σε μένα.

«Στην Αίγυπτο οι άνθρωποι πεθαίνουν στους δρόμους από πείνα. Το ζήτημα δεν είναι πολιτικό, είναι ζωτικό». Αλά, Ιορδανός στρατιωτικός γιατρός, μ’ ένα μπρελόκ με τη φωτογραφία του Αμπντουλάχ του δεύτερου στην τσέπη.

«Τα βλέπεις; Είμαι περήφανος, η χώρα μου είναι πρακτικά η μόνη αραβική χώρα χωρίς ισόβιο μονάρχη». Ραμπί, Λίβανος.

«Και είδαμε τα χάλια σας». Αλά, εις απάντησιν.

«Θα μείνουμε στο δρόμο μέχρι να φύγει. Σας παρακαλώ να το γράψετε. Είμαι 39 χρονών και βρίσκεται στην εξουσία από τότε που ήμουν 9. Φτάνει πια!». Μουσταφά, Αιγύπτιος διαδηλωτής στην ανταποκρίτρια της Liberation.

«Θα πάρω μέρος στη διαδήλωση, ακόμα κι αν είναι το τελευταίο πράγμα που θα κάνω στη ζωή μου. Ακόμα κι αν πρέπει να πεθάνουν 20 εκατομμύρια, οι υπόλοιποι θα ζήσουν με αξιοπρέπεια». Μωχάμεντ, Αιγύπτιος διαδηλωτής 90 ετών, στην ανταποκρίτρια της Liberation, για να προσθέσει:

«Η ελευθερία έχει τιμή, δεν είναι δωρεάν».

‘Ετσι κι αλλιώς, τους βρήκα όλους εδώ ή oι άνθρωποι που γνώρισα, μέρος τρίτον: Ραμπί και Αλά, ο ένας ήταν Ιρλανδός... *

2010-11-09T22:33:00.003+02:00

Γνώρισα λοιπόν και δυο φίλους, το Ραμπί και τον Αλά.

Ο Ραμπί, γεννημένος στο Λίβανο αλλά Γάλλος υπήκοος, μια και κατοικεί εδώ από μικρός, διατηρεί στενές σχέσεις με την πατρίδα του, που αντικατοπτρίζονται στο πάθος του για την πολιτική αλλά και τις θρησκευτικές διαμάχες. Χριστιανός ο ίδιος, καθολικός, αλλά όχι μαρωνίτης όπως οι περισσότεροι συμπατριώτες του χριστιανοί, αλλά ελληνοκαθολικός, τσακώνεται διαρκώς με όλο τον κόσμο: με τους άλλους καθολικούς για ζητήματα του τυπικού της λατρείας, σαν να περιμένουν έναν Zadig για να τους εξηγήσει την πραγματική σημασία όλων αυτών. Με μένα για το filioque. Με τους μουσουλμάνους, κυρίως, που παλεύουν να τον πείσουν ότι ο Ιησούς δεν ήταν θεός. Πιο πολύ από όλους, τσακώνεται με τον κολλητό του, τον Αλά.

Ο Αλά, γεννημένος και μεγαλωμένος στην Ιορδανία, ήρθε στη Γαλλία πριν δύο χρόνια χωρίς να ξέρει λέξη γαλλικά. Λοχαγός του ιορδανικού στρατού, μουσουλμάνος φυσικά, με ευρωπαϊκή όμως παιδεία που οφείλει στην οικογένειά του, που ανήκει στα υψηλά κοινωνικά στρώματα. Αυτό το γεγονός τον κάνει να μην ακολουθεί το Ισλάμ: δε νηστεύει στο ραμαζάνι, πίνει αλκοόλ, καπνίζει, αλλά χοιρινό δεν τρώει: Ζήτημα συνήθειας και όχι πίστης. Δεν παύει όμως να επιμένει για την ορθότητα των ισλαμικών πεποιθήσεων. Ίσως το κάνει πιο πολύ για να τσιγκλάει το Ραμπί. Οι συζητήσεις τους ξεκινάνε στα γαλλικά, σιγά σιγά εμπλέκονται τα αγγλικά και καταλήγουν σε έναν αραβικό χείμαρρο, όταν τους παρακολουθείς είναι σα να ξεκινάς τη βόλτα σου στις ευρωπαικές συνοικίες του Μαρακές ή του Αλγερίου και να χάνεσαι ξαφνικά σε σοκάκια στα βάθη της πόλης, ταξιδιώτης τυχερός που βρέθηκες εκεί αλλά και κάπως ανεπιθύμητος. Η συζήτηση περνάει στην πολιτική, φιλοσύριος και φιλοαμερικάνος ο ένας, λιβανέζος ο άλλος, υπέρ της Χεζμπολάχ ο ένας, «τρομοκράτες» τους αποκαλεί ο άλλος, υπέρ των σαουδοαραβόφιλων κομμάτων ο ένας, υπέρ του πατριωτικού κόμματος του στρατηγού Αούν ο άλλος. Μετά κατεβαίνουν για τσιγάρο και το βράδυ θα βγουν, θα πιουν και θα πειράζουν τα κορίτσια.

Αναρρωτιέμαι πως θα ήταν οι δυό τους αν ζούσαν στη Μέση Ανατολή και όχι στη Γαλλία: δε θα είχαν συναντηθεί ποτέ, και, αν είχαν, σίγουρα δε θα ήταν ούτε καν για χειραψία. Και λέω: αυτή λοιπόν, έτσι απλά, είναι η ευρωπαϊκή επίδραση. Χωρίς συνθήκες και συμφωνίες, κάτι όπως ο αέρας που αναπνέεις, να κοιτάς γύρω τους ανθρώπους που συζητούν. Μ’ όλα της τα κακά, όμως με μια ατμόσφαιρα που την έχουμε συνηθίσει και μας φαίνεται δεδομένη, αλλά δεν είναι.

Ο Ραμπί μου ζητάει βοήθεια για το πρωτότυπο κείμενο σημαντικών χορίων των ευαγγελίων: οι μουσουλμάνοι στα fora οργιάζουν για την απόδειξη μιας υποβαθμισμένης σημασίας του Ιησού, με επιχειρήματα που αντλούν από κακές μεταφράσεις στα γαλλικά: πως να αποδοθούν οι εγκλίσεις, οι πτώσεις, ή οι λεπτές διαφορές λέξεων όπως «καλός» και «αγαθός»... Τις περισσότερες φορές οι πληροφορίες που του δίνω τον βολεύουν: απαντά τότε με οργισμένα μηνύματα και με θεωρεί χριστιανό σύμμαχο. Για να τιμήσει τον Έλληνα φίλο του φωνάζει στους διαδρόμους, υπολείμματα των αρχαίων ελληνικών που διδάχθηκε στο σχολείο, «ο Κύριός μου κάϊ Τεός μου» και «Μεΐζων» με γνήσια αρχαιοελληνική εκφορά των διφθόγγων, αλλά αναπόφευκτα γραφική των οδοντικών συμφώνων. Άλλοτε, επιμένει για το παράλογο της εκ του πατρός μονάχα προελεύσεως, αλλά κι εγώ δεν παραδίνομαι: επιτίθεμαι επί προσωπικού, ωραίος καθολικός είσαι, που για την έρευνα της διατριβής του χρησιμοποιεί ανθρώπινα έμβρυα από εκτρώσεις. Άλλο η επιστήμη και άλλο η πίστη, λέει, και το εννοεί.

Ο Αλά, όσο διαλλακτικός και να είναι, αφήνει μερικές φορές να φανεί η ρίζα του δέντρου που μεγάλωνε μέσα του τόσα χρόνια κι ας το πελέκησε με επιμέλεια και προσοχή δυο χρόνια τώρα. Μια φορά, αφού υπήρξε θύμα μιας σοβαρής διοικητικής αβλεψίας, γύρισε και μου είπε «στην Ιορδανία τουλάχιστον θα μπορούσα να πυροβολήσω κάποιον γι’ αυτό» χωρίς να παίξει το βλέφαρό του. Τον κοίταξα και μου είπε αμέσως: αστειεύομαι εννοείται, αλλά το βλέφαρό του πάλι δεν έπαιξε.

Κι εκείνο το βράδυ του χαμού, όταν για πρώτη φορά τους συνόδεψα στα κλαμπ που διασκεδάζουν, είδα καλά την άλλη τους πλευρά, να αρπάζουν μεθυσμένοι τα κορίτσια «από δω ο φίλος μου ο Έλληνας, ένα χρόνο στη Γαλλία δεν έχει πάει με Γαλλίδα, τι λες;». ‘Ηπια ακόμα μια βότκα ρεντ μπουλ και έφυγα σαν κυνηγημένος: Δε λέω, ελευθερία – ισότης – αδελφότης, αλλά όχι να μας πηδήσετε κιόλας...

*Γραμμένο στις 24-10-2009

ΥΓ. Εννέα Νοεμβρίου Δύο Χιλιάδες Δέκα. Είδα το Ραμπί, γύρισες μου λέει γελώντας, δεύτερη ευκαιρία να πειστείς, αιρετικέ. Ίσως, του λέω. Είδα και τον Αλά, τι κάνεις, φίλε μου, λέει, σκέφτομαι τι να του απαντήσω, αλλά πως να το πω στα γαλλικά, ξαναβάζω τις ρόδες μου σε ράγες κι αρχίζω να κυλάω να κυλάω να κυλάω ξανά.

Nevermore

2010-04-25T20:10:00.000+03:00

Ποτέ πια υπήκοος χωρών ισχυρών ή χρεοκωπημένων
Ποτέ πια υποτελής
Ποτέ πια εξαρτώμενος
Ποτέ πια πιστός
Ποτέ πια ακόλουθος
Ποτέ πια ανακόλουθος
Ποτέ πια μόνος μ’ εκείνους
Ποτέ πια κινούμενο κάδρο στα έργα των άλλων
Ποτέ πια όργανο ομιλόν

Είπε το κοράκι

Ποτέ πια

Δεν είμαι ούτε ο Χάουζ (part IIa)

2009-12-23T18:07:00.002+02:00

Ο Χάουζ στάθηκε ανέκφραστος· λες και ήταν ικανός για οποιαδήποτε έκφραση. Η ασθενής του τον κοιτούσε φοβισμένη: ένα κοριτσάκι 8 χρονών, μα πόσα από δαύτα υπάρχουν επιτέλους, σκεφτόταν εκνευρισμένος. Και –τι έκπληξη!– έκανε κι αυτή επιληπτικές κρίσεις, όπως αμέτρητα άλλα οκτάχρονα κωλόπαιδα που τον έπρηζαν τόσα χρόνια. Και φυσικά οι εξετάσεις μέχρι τώρα ήταν φυσιολογικές, δεν είχε καν κανέναν όγκο, να γουστάρουμε λιγάκι. Τι σκατά, όλες αυτές τις εξετάσεις τι τις κάνω κάθε φορά, σκέφτηκε, παντελώς άχρηστες είναι, πάντα φυσιολογικές βγαίνουν. Τώρα όμως θα έπαιρνε την εκδίκησή του. Απόλαυσε για λίγα δευτερόλεπτα τον απαίσιο κι απερίγραπτο τρόμο στα μάτια της μικρής και είπε: «Θα πεθάνεις». Το κοριτσάκι κράτησε την αναπνοή του: αυτό ήταν όλο; το βλέμμα του την είχε προετοιμάσει για κάτι πολύ χειρότερο. Ο Χαόυζ απογοητεύτηκε. «Θα πεθάνεις τελείως, γιοκ, φινίτο, δι εντ, τόταλλυ ντεντ, καταλαβαίνεις;».

«Για να βρούμε τι προκαλεί τις κρίσεις θα σου ρουφήξουμε όλο το αίμα και θα το μελετήσουμε αιμοσφαίριο – αιμοσφαίριο μέχρι να βρούμε την αιτία. Είναι μια μοντέρνα μέθοδος που μόλις επινόησα για να σε βασανίσω και για να εκνευρίσω τους συνεργάτες μου». «Κι αν δε θέλω;» ψέλλισε η μικρή. «Τότε θα πάρω μια σακούλα ποπ-κορν και θα κάθομαι να βλέπω τα εγκεφαλικά σου κύτταρα να γίνονται μπάρμπεκιου από την ανεξέλεγκτη ηλεκτρική δραστηριότητα. Θα περάσουμε γαμάτα». «Δεν μπορείτε απλώς να μου δώσετε αντιεπιληπτικά;» τόλμησε η θρασύτατη νεαρή, αλλά ο άρχοντας παρέμεινε ψύχραιμος: «Δεν αφήνεις τις εξυπνάδες; Και σταμάτα να βλέπεις Γκρέυζ, σε χαλάει. Αυτά δε γίνονται ιν ρίαλ λάιφ».

Στην επόμενη σκηνή, το αίμα έπεφτε σταγόνα – σταγόνα. Λίγες στιγμές ζωής έμεναν στο άτυχο πλασματάκι, και οι συνεργάτες του Χάουζ είχαν μελετήσει σχεδόν όλα τα αιμοσφαίρια χωρίς αποτέλεσμα. «Για μια στιγμή» φώναξε ο θεός κοιτώντας στην οθόνη ένα ύποπτο αιμοσφαίριο. Ήταν μαλλιαρό και βέλλαζε. «Ανεξέλεγκτη προβατοφαγία. Τα μαλλιαρά αιμοσφαίρια συσσωρεύονται στον εγκέφαλο και προκαλούν κρίσεις. Κάντε της μεταγγίσεις» φώναξε βγαίνοντας προς τα έξω και πηγαίνοντας να ανακρίνει τον κτηνοτρόφο πατέρα.

«Τα πρόβατα εξαφανίζονταν μυστηριωδώς», απολογήθηκε εκείνος. «Κι εγώ που έλεγα πως τά ‘τρωγε λύκος...»

«Αφού σας τό ‘χω πει χιλιάδες φορές, ρε ηλίθιοι», άφρισε ο Χάους. «Ποτέ δεν είναι λύκος».

Κουραμπιέδες

2009-12-15T20:27:00.001+02:00

Η Μαρία άκουσε το νέο με τη στωικότητα και τη γλυκιά κατανόηση της συντρόφου, μαγική αναλογία μελαγχολίας για τη νυχτερινή απουσία, παρηγοριάς για τη δική μου ταλαιπωρία, καλής διάθεσης για το αύριο το προορισμένο για μας, και εννοεί το αύριο το κυριολεκτικό, το χειροπιαστό, όχι το άπιαστο μέλλον, την αυριανή μέρα, ένα ακόμα εικοσιτετράωρο, αφιερωμένο όμως στη δική μας ζωή.

Θα χειρουργήσουμε πάλι το κοριτσάκι.

Λέει η Μαρία: εμείς είμαστε εδώ και φτιάχνουμε κουραμπιέδες, έχει σίγουρα μικρότερη σημασία για την ανθρωπότητα· λέω εγώ: έχω μια θεωρία, θα σου την πω κάποτε, ποια θεωρία, σκέφτομαι μετά, απλώς μια σκέψη, μια αύρα απ’ αυτές που διασχίζουν το μυαλό σε περιόδους έντασης κι ευαισθησίας: φτιάχνουν κουραμπιέδες, και για την ακατανόητη ισορροπία του σύμπαντος αυτό είναι πιο σημαντικό απ’ τα πάντα.

Just

2009-11-06T19:00:00.001+02:00

- Καλημέρα, ο κύριος;
-Χαίρετε, νομίζω ότι με περιμένετε, είμαι ο ξάδερφος του O’ Realy.
-Α, μάλιστα...
-Δεν πιστεύω να καθυστέρησα;
-Κάθε άλλο...
-Μήπως ήρθα πιο νωρίς απ’ ό,τι έπρεπε;
-Μα τι λέτε, ήρθατε πάνω στην ώρα. Είμαστε έτοιμοι να σερβίρουμε τα απεριτίφ.
-Τέλεια...
-Θα πάρετε κάτι;
-Ένα bellini παρακαλώ.
-Έφτα-σέεεϊιιι...

Rijse, επίλογος

2009-10-31T19:55:00.005+02:00

Παίρνοντας το δρόμο που οδηγεί από τις φλαμανδικές πόλεις του Βελγίου προς τη βόρεια Γαλλία, βλέπει κανείς τις πινακίδες της autoroute για την πόλη Rijse· στους χάρτες σπάνια βρίσκεις αυτό το όνομα.

Η πόλη, γνωστή με αυτή την ονομασία μόνο στους γερμανόφωνους, απλώνεται στα όρια της Γαλλίας από κάθε άποψη, γεωγραφική, λαογραφική, πολιτιστκή και γαστρονομική, κι αποτελεί στην πραγματικότητα μια προέκταση της Φλάνδρας στο γαλλικό έδαφος. Η βορειότερη μεγάλη πόλη της Γαλλίας προσπαθεί με κάθε μέσο να σε πείσει ότι φιλοξενεί πολύ λιγότερους από το ένα εκατομμύριο κατοίκους της. Οι οποίοι δηλώνουν σε κάθε ευκαιρία περήφανοι για την πόλη τους: τη φιλοξενία της, την καλοζωία της, τους ρυθμούς της. Και χαμογελάνε καλόκαρδα όταν τους κοροϊδεύουν για τη διάσημη ντοπιολαλιά τους, τα Ch’ti, που έγιναν από μάρκα μπύρας μέχρι το θέμα της ταινία με τη μεγαλύτερη εισπρακτική επιτυχία του γαλλικού κινηματογράφου τα τελευταία χρόνια.

Το μεσημέρι, αν βγει κάποιος να περπατήσει λίγο έξω από το κέντρο, θα ακούσει ακριβώς στις 12 από μακριά τις σειρήνες των εργοστασίων να ειδοποιούν για το μεσημεριανό διάλλειμμα. Δυσοίωνες, σα θλιβεροί λύκοι των μεσημεριών, σαν να πλανάται ακόμα στον αέρα ο ήχος από τις πολεμικές σειρήνες του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, όταν ο Ρόμελ βομβάρδιζε αλύπητα την πολιορκημένη πόλη.

Να μπαίνω με το Punto στη boulevard peripherique αργά το απόγευμα, να χαζεύω στ’ αριστερά την κορυφή του καθεδρικού, το ρολόι του εμπορικού επιμελητηρίου και την οξυκόρυφη στέγη του κτηρίου της Voix du Nord, σκιές στο σούρουπο, να βγαίνω στην παλιά πόλη, στην οδό Gand με τα μπαράκια και τα εστιατόρια, και το το Monsieur Jacques πάντα εκεί χαρούμενο, ύστερα στο διαμέρισμά μου για λίγο, φρέσκο ψωμί, σταφιδόψωμο και σοκολάτες, και σκέψεις, πάλι χειρούργησα, πάλι δε χειρούργησα, πάλι μπόρεσα, πάλι δεν μπόρεσα, και η μουσική πάντα να παίζει, αυτή ήταν η ζωή μου για ένα χρόνο, εδώ έζησα, στη Lille, την πόλη του Βορρά, και φεύγω τώρα, κι αν πηγαίνω εκεί που αγαπώ, κι αν ξέρω ότι θα γυρίσω, μένει για λίγο μια πικρή γεύση στο στόμα.
Alons y λοιπόν,

31 Οκτωβρίου 2009
Εν πλω προς Πάτρα,
κάπως έτσι αρχισαν όλα

Ένας μήνας του μέλιτος με αριθμούς

2009-10-08T23:40:00.001+03:00

36 ημέρες
5 χώρες
10 πόλεις
6 ξενοδοχεία
3 σπίτια οικείων
17 διαδρομές με τρένο (οι 9 διεθνείς)
11 σιδηροδρομικοί σταθμοί
Πάνω από 30 διαδρομές με μετρό και τραμ
1120 μίλια θαλάσσιου ταξιδιού
4380 χιλιόμετρα χερσαίας διαδρομής
18 μουσεία
3367 φωτογραφίες
3 βραβευμένα εστιατόρια
14 κεφάλια τυρί
6 μπουκάλια σαμπάνιας
Περίπου 10 διαφορετικές μπύρες και 20 διαφορετικά κρασιά
45 σοκολάτες (κατ’ εκτίμηση)
10 points
33 πακέτα χαρτομάντηλα (χωρίς κανείς να είναι συναχωμένος...)

37 χρόνια μετά

Περί εφημερίας και άλλων δεινών

2009-09-29T00:17:00.002+03:00

Πώς ξεκίνησαν όλα

Η φωνή στο τηλέφωνο ακούστηκε μια φωνή αταίριαστη με την περίσταση, γυναικεία, μεσήλιξ, σε ελεύθερη απόδοση: «Μαζί εφημερεύουμε πουλάκι μου; ωραία, ωραία, θα τα πάμε μια χαρά. Υπάρχει τίποτα μέχρι στιγμής που πρέπει να μου πείς, ψυχή μου; όχι; τέλεια, αρχίζουμε καλά. Ό,τι χρειαστείς εδώ είμαι». Η Νάντια Μπ. Καταγωγή, Μαρόκο. Επάγγελμα, νευροχειρουργός. Ηλικία, 50+. Εμφάνιση τέτοια που αν σε έβαζαν να μαντέψεις, θα έβρισκες το σωστό επάγγελμα μετά από 142 προσπάθειες, αφού προηγουμένως θα είχες δοκιμάσει τα «μαγείρισσα», «υπάλληλος σε προποτζίδικο», «περιπτερού», «μοδίστρα» και ό,τι άλλο κλισέ σου καρφώθηκε όταν ήσουν παιδάκι και διάβαζες αυτά τα –ας πούμε– βιβλία επαγγελματικού προσανατολισμού με τους χαρούμενους μπαμπάδες με τα ροδαλά μάγουλα που ήταν πάντα γιατροί, δάσκαλοι και πιλότοι.

Πώς κανόνισα μια διακομιδή

-Γκιά σας, είστε ο γκιατρός εφημπερεύων της ντευροχειρουργκικής;
-Νι, ιγώ είμι.
-Νται, πρόγκειται γκια ένταντ ασθεντή ντριανταπέντε χροντών που έμπεσε αμπό μπια ντουλάμπα και...
-Συγνώμη, είπατι τη λάμπα, διν κατάλαβα...
-...ντουλάμπα γκαι έφτασε σε γκώμα...
-Διν ίφτασι ακόμα;
-Ορίσντε;
-Συνεχίστι, ακούω.
-Γκάναμπε αγκσοντιγκή γκαι έχει έντα αιμπάντωμπα
-Καταλαβίνω, στο πάτωμα, αλλά από πού ίπισι ο ασθινής;
-Μποιός;
-Ίπισι από ψηλά;
-Αμπό ντη ντουλάμπα και έχω σντείλει την αγκσοντιγκή με το τελούρζ
-Συγνώμη, πόσο χρονών είνι ο ασθινής;
-...ντριανταπέντε γκαι...
-Μπορείτι να στείλιτι την αξονική;
-Μπάμπε μπάλι, ντην έχω σντείλει...
-Να σας πώ, δι στίλνιτι κι τον ασθινή, μπας και μπορίσω να συννινοηθώ καλύτιρα μαζί του;
-Μα είνται σε γκώμα...
-Διν πειράζει, μήπως αν ήταν καλά θα συνιννοούμουν;...

Πώς κυλούσαν τα πράγματα

Δυο τραυματίες έφτασαν στην εντατική των επειγόντων. Μου ζήτησαν για τον έναν απ’ αυτούς κρεβάτι στη μονάδα, μ’ έλουσε κρύος ιδρώτας, θυμήθηκα την ελληνική μέθοδο (ν’ ανεβάσουμε αυτόν για να πάρουμε εκείνον αλλά για να κλείσει η συμφωνία πακέτο θα πάρετε και τον τρίτο τον μακρύτερο που τον βαρεθήκαμε να τον λιβανίζουμε τόσους μήνες, δε με νοιάζει αν δεν τον θέλει ο διεθυντής σου, ούτε ο δικός μου τον θέλει και είναι πιο δυνατός και πιο ψηλός, τί; να ανακαλέσεις, δεν ανακαλείς; ε, δεν τον παίρνουμε κι εμείς, βρες αλλού κρεβάτι, κλπ κλπ).
Πήρα τηλέφωνο στο μοναδίστα «έχουμε ένα νεαρό από τροχαίο μπλα μπλα» όλο αγωνία, έτοιμος για σκληρή επιχειρηματολογία τύπου «αν δεν τον πάρεις θα το πώ στη Νάντια», αλλά αυτός μου λέει «οκ, στείλτον σε ένα τέταρτο», «... κι εσύ κι γρύλλος σου», του είπα, αλλά δε θα καταλάβαινε ούτε αν μετέφραζα.
Με παίρνει απ’ την κλινική η Βαλερί, η νοσηλεύτρια, ο γιόκας της τις έφαγε από κάτι καλόπαιδα, του σπάσανε τη μύτη. Μετά, ένας τύπος στον τρίτο όροφο αποφάσισε ότι θέλει να φύγει δυο μέρες μετά το χειρουργείο: Συνήθης ιατρική στερεοτυπία * στερεοτυπία ελλιπούς γλωσσομάθειας = Στεροτυπίαmax («δε θεωρώ σώφρον να εξέλθετε τη δεύτερη μετεγχειρητική ημέρα...» «Βαρέθηκα εδώ μέσα, θέλω να φύγω δε με νοιάζει τι μου λέτε, είμαι καλά» «Πιστεύω βαθιά ότι δεν είστε τόσο καλά όσο νομίζετε, το βλέπετε αυτό το σωληνάκι; μ’ αυτό σας χορηγούμε μορφίνη, κι έπειτα δε θεωρώ σώφρον να εξέλθετε τη δεύτερη μετεγχειρητική ημέρα...» «Δε με νοιάζει σου λέω, λες να μην ξέρω από μορφίνες; είμαι καλά, αν δε μου τα βγάλεις τα τραβάω μόνος μου» «Θέλετε να το συζητήσουμε λίγο;» «Δε χρειάζεται, θα μου τα βγάλεις ή να τα τραβήξω;» «Δεν πρέπει να το κάνετε αυτό...» «Γιατί;» «Γιατί δε θεωρώ σώφρον να εξέλθετε τη δεύτερη μετεγχειρητική ημέρα...»). Μετά χτυπάει το τηλέφωνο, οι παθολόγοι, μετά ξαναχτυπάει, οι νευρολόγοι, μετά ξαναχτυπάει, ο γιος της Βαλερί έκανε ακτινογραφία στη μύτη, μετά ξαναχτυπάει, οι ενδοκρινολόγοι (τι σκατά θέλουν αυτοί;), μετά ξαναχτυπάει, ο τύπος τράβηξε τα σωληνάκια, βαθιές ανάσες, don’t panic με μεγάλα γράμματα στο εξώφυλλο, έχω όλους τους -ολόγους, έχω το σκασμένο που πήγε και πλακώθηκε με τους μαγκρεμπέν των προαστίων, έχω και το μαλάκα που το θεωρεί σώφρον να εξέλθει τη δεύτερη μετεγχειρητική ημέρα...

Ιντερλούδιο: η Πρώτη Εντολή της Εφημερίας

Εφημερεύοντα ειδικευόμενε, να κατουράς όταν έχεις χρόνο κι ας μην κατουριέσαι. Αν περιμένεις τη στιγμή που θα κατουριέσαι, δε θα έχεις χρόνο να κατουρήσεις.
Σημ. Η παραπάνω εντολή μπορεί να μετασχηματιστεί χρησιμοποιώντας τις λέξεις «τρως – πεινάς», «κοιμάσαι – νυστάζεις», «πίνεις νερό – διψάς», αλλά χάνεται η θαυμάσια παρήχηση του «κατουρ-».

Νυχτερινό χειρουργείο

Φτάνω στο χειρουργείο. Η ομάδα ψιλοκουβεντιάζει και μόλις με βλέπουν μου λένε «Et voilà! Για σένα μιλούσαμε...». Και τι έλεγαν;
«Πόσο σοβαρός είσαι».
Και να λοιπόν με τρεις λέξεις ο Λυκ, η Κοραλί και η Νάντια θέτουν σε κίνηση τα γρανάζια. Πόσο σοβαρός είμαι, ό,τι κι αν κάνω, όπως κι αν μιλάω, εν τέλει ό,τι κι αν είμαι. Επιτέλους, είμαι πάντα εδώ, θυμάμαι τη σημασία του να είναι κανείς σοβαρός. Που νά ‘ναι τώρα κάτι ψυχές, κοντεύει να ξημερώσει στην Ελλάδα, σουρούπωσε για τα καλά στα παιδικά μας χρόνια τα παρατεταμένα...
Το χειρουργείο αρχίζει, η Νάντια τελείως αναπάντεχα τα παίρνει στο κρανίο, δύσκολη ώρα. «Δεν έχω φάει και τίποτα», συμπληρώνει, κάτι που ακούγεται ιδιαίτερα απειλητικό από μια γυναίκα με τη μορφή της, νιώθω λίγο σαν το Χάνσελ. Έχω και την παρόρμηση να ρωτήσω αν φταίει η πολλή δουλειά ή το ραμαζάνι, αλλά μάλλον δεν είναι κατάλληλη η στιγμή. Κλασσικά τα εργαλεία χαλάνε, αναρρωτιέμαι αν υπάρχει το ισλαμικό αντίστοιχο της χριστοπαναγίας. Αν υπάρχει, πάντως, είναι σίγουρα αυτό που ακούγεται να ψιθυρίζει μέσα από τα δόντια της τη στιγμή που κυνηγάει την αιμορραγία με τη διαθερμία, με μανία προσωπικής βεντέτας, και η σιωπή όπως λέει και το κλισέ «κόβεται με το μαχαίρι». Όταν η αιμορραγία σταματάει η Νάντια επιστρέφει (σε ελεύθερη απόδοση πάλι) «βρε πουλάκια μου συγνώμη, είστε τόσο καλά παιδιά, τι κουραστική μέρα, στην ελλάδα έτσι είναι οι εφημερίες;», με ρωτάει. «Πώς έτσι;» λέω, «Τόσο μπουρδέλο», μου απαντάει με μια ξαφνική αναλαμπή της προηγούμενης διάθεσης, σαν τα τελυταία μπουμπουνητά της καταιγίδας που απομακρύνεται. Δεν υπάρχει αμφιβολία, όλα είναι bipolaire…

Πώς τελείωσαν όλα (σχεδόν)

Είναι 5 το πρωί. Σε δύο ώρες αρχίζει η πρωινή δουλειά, που λογικά θα σταματήσει κατά τις 6 το απόγευμα, οπότε θα πάω σιγά σιγά να ξεραθώ. Μέχρι τότε όμως με περιμένουν πολλά. Πρώτα απ’ όλα η Νάντια έφυγε κι εγώ πρέπει να τελειώσω το χειρουργείο... Ο Λυκ, ο εργαλειοδότης με τα εννιά δάκτυλα, συνήθως γελαστός και ευχάριστος, δε μιλιέται. Όχι μόνο ξαγρύπνησε, τα άκουσε κι από τη Νάντια. Του ζητάω την πρώτη ραφή, νούμερο 2, μου δίνει 2.0. Την κόβω, ξαναράβω απ’ την αρχή, του ζητάω 2.0, μου δίνει 2, του ζητάω 0, μου ξαναδίνει 2.0. Την τρίτη φορά που του επισημαίνω την ασυνεννοησία μου πετάει ένα «με συγχωρείς, δε μιλάω καλά γαλλικά και δεν κατάλαβα τι είπες». Τον κοιτάζω λέγοντας «ξέρω ότι δε μιλάω καλά γαλλικά»· το βλέμμα μου, επειδή προέρχεται απευθείας από τη ρίζα της ύπαρξής μου, χωρίς μεσάζοντες, τον χτυπάει κατακούτελα. Να σημειωθεί ότι δεν υπάρχει πιο ψαρωτικό βλέμμα απ’ όταν κρύβεται το πρόσωπο και φαίνονται μόνο τα μάτια. Τύφλα νά ‘χει το Βλέμμα που ρίχνει η γυναίκα μου σε κάποιον που μόλις την αποκάλεσε «κοπελιά» στη δουλειά. Ακολουθεί ο γνωστός καταρράκτης από «mais non, alors, tu parles bien», και χωρίζουμε σα φίλοι. Ήταν ωραία, Λυκ, ήταν ωραία κι ας κράτησε λίγο.
Λίγο πριν ξημερώσει, σέρνομαι στο δωμάτιο της εφημερίας. Εκεί, στον τοίχο, μόνο μια φωτογραφία στολίζει το κουτάκι μου, το κατά τα άλλα σα κελί. Είναι μια απ’ αυτές τις ελαφρώς ρετουσαρισμένες καρτ ποστάλ της Ακρόπολης, φωτισμένης μια νύχτα, και κανείς, ούτε οι πιο παλιοί, δε ξέρει να μου πει πως βρέθηκε εκεί. Και σκέφτομαι λίγο, μόλις λίγα δευτερόλεπτα πριν με πάρει ο ύπνος για την τελευταία μία ώρα και ένα τέταρτο της εφημερίας μου:
Ειλικρινά, μπορεί κανείς να μου πει, ειλικρινά, τι σημαίνουν όλα αυτά;

Οι άνθρωποι που γνώρισα, μέρος δεύτερον: Βενσάν και Ζερεμί, και γιατί δεν είναι όλα άσπρο – μαύρο

2009-09-24T22:56:00.002+03:00

Όταν τον γνώρισα το πρώτο που σκέφτηκα ήταν «που πας αγόρι μου ξυπόλυτος...». Με το περήφανο όνομα Βενσάν ντι Μολινό ντ’ Αρντεμάρ, αυτός ο ευγενής νέρντ κίνησε να κάνει σταδιοδρομία στη νευροχειρουργική. Μετά, δεν ανταλλάξαμε ούτε κουβέντα για πολλούς μήνες, καθώς απέφευγα να μιλήσω σε κάποιον που, ακόμα κι αν καταλάβαινα τι έλεγε μιλώντας κατά σύστημα μέσα απ’ τα δόντια του και σε διαστημικές ταχύτητες, αμφιβάλλω αν θα συγκεντρωνόμουν στα λόγια του: με απασχολούσε σοβαρά η ερμηνεία του στίλβοντος παλαβού του βλέμματος, που δραπέτευε συχνά και με ευκολία από τα λεπτοκαμωμένα γυαλιά του. Άλλοτε έδειχνε ιδιαίτερα ευχαριστημένος, όταν άφηνε να του ξεφεύγουν ξαφνικά γελάκια. Άλλοτε σοβαρός στις παρουσιάσεις, άλλοτε προσηλωμένος στα καθήκοντα της εφημερίας, πάντα όμως με ένα ύφος ύποπτα κυνηγημένο. Με λίγα λόγια στα μάτια μου ο Βε Εμ Άς ήταν κάποιος γενικά βαρετός τύπος, που η σύναψη οποιασδήποτε κοινωνικής σχέσης πολυπλοκότερης από το salut θα κατέληγε σε μνημειώδη αποτυχία.

Ο Ζερεμί είναι ο δεύτερος νευροχειρουργός του Τόγκο. Για μένα η λέξη τόγκο ξυπνάει απλώς μια απροσδιόριστη παιδική ανάμνηση με γεύση μπανάνα – σοκολάτα. ‘Ομως το μυθιστορηματικό λευκό χαμόγελο σε μαύρο φόντο, η ζεστή του αντιμετώπιση και η μονίμως καλή διάθεση δε μου άφησαν περιθώρια για αμφιβολίες: αναγνώρισα τον πρώτο καιρό τον άνθρωπο που ήταν ξένος και επιβίωσε, ένιωσε διαφορετικός και εντάχθηκε και ήταν από τους λίγους ικανούς να καταλάβουν τη θέση μου και να συμπαρασταθούν. Στα 5 χρόνια που ο Ζερεμί δουλεύει στη Γαλλία, επισκέφτηκε την πατρίδα του δύο φορές, και οι δύο την πρώτη χρονιά. Κι όταν τον ρώτησα πως προφέρεται το όνομά του στη μητρική του γλώσσα δε φάνηκε να θυμάται. Οι μύθοι που τον συνοδεύουν είναι εντυπωσιακοί: ανήκει σε οικογένεια μάγων, ο πατέρας του είναι υπουργός, ο ίδιος είναι πρίγκηπας, και τι δεν άκουσα. Το μόνο που παραδέχεται ο ίδιος είναι ότι όταν τελειώσει την ειδικότητα θα είναι ο δεύτερος νευροχειρουργός στην πατρίδα του, τη στιγμή που ο πρώτος είναι ένας ηλικιωμένος που βρίσκεται ακόμα στη διαδρομή από τη μαγεία στην ορθόδοξη ιατρική. Ο ίδιος όταν επικαλείται τη μαγεία των δικών του, το κάνει μόνο για να καλαμπουρίσει με τους υπόλοιπους και την ονομάζει κοροϊδευτικά μαραμπού, όπως τους θρησκευτικούς δασκάλους του ισλάμ της βορειοδυτικής αφρικής, για να τους πικάρει για τη δική τους καταγωγή.

Κάποια στιγμή ο γραφικός τυπάκος από την Ελλάδα που τριγυρνούσε στην κλινική προφέροντας όλα τα «ε» με τον ίδιο ισοπεδωμένο τρόπο άρχισε να σχηματίζει εικόνα για τους μέχρι τότε αδρά σχεδιασμένους στο μυαλό του χαρακτήρες: όσο πιο ικανός στην κατανόηση του λόγου, τόσο πιο ακριβής στην «περιγραφή» του χαρακτήρα. Το ίδιο αντιλήφθηκαν και οι υπόλοιποι, άρχισα με λίγα λόγια να γίνομαι – από κοινωνική άποψη – πιο υπαρκτός στην ομάδα.

Ο κολοφώνας αυτής της κοινωνικοποίησης υπήρξε η εκ βαθέων εξομολόγηση του Βενσάν για την αδικία που υπέστη. Ύστερα απ’ αυτό, μπόρεσα είτε με συζητήσεις είτε παρατηρώντας ο ίδιος να καταλάβω ότι ο μεγάλος αρχηγός της κλινικής γοητεύτηκε από την ιδέα της εκπαίδευσης του Ζερεμί, ενός δυνάμει «εθνικού» νευροχειρουργού, που θα καθιστούσε τον ίδιο, ως μέντορά του, ουσιαστικά δημιουργό της νευροχειρουργικής σε μια ολόκληρη χώρα. Ο Ζερεμί επελέγη λοιπόν για τη μοναδική διαθέσιμη θέση ειδικού έναντι του – συνομιλίκου του στην ειδικότητα – Βενσάν, επιλογή που έγινε σχεδόν δύο χρόνια πριν τελειώσουν την ειδικότητα. Τα παράπονα για το Ζερεμί διατυπώνοναι από όλους σχεδόν τους ειδικευόμενους: εκμεταλλεύεται αυτή την εύνοια και αδικεί τους συναδέλφους του στη μοιρασιά των χειρουργείων και των εφημεριών, δουλεύει εις βάρος τους, κι άλλα...

Τελικά, αυτή η ιστορία έμεινε στα μάτια μου ως απόδειξη ότι σ’ αυτή τη γοητευτική χώρα η ανεκτικότητα και η αποδοχή της διαφορετικότητας έχουν επικρατήσει σε τέτοιο βαθμό που δεν αποτελεί πια ταμπού η θέση ενός τόσο διαφορετικού ανθρώπου σε μια ομάδα: κανείς δε σκέφτεται ότι θα κατηγορηθεί για ρατσισμό ή μισαλλοδοξία όταν κατηγορεί το Ζερεμί. Η προέλευσή του, μάλιστα, έγινε αιτία επικράτησης κι όχι αποκλεισμού.

Όσο για μένα, θυμάμαι τις πρώτες μέρες μου στην κλινική, που όλοι μου φαίνονταν ταιριαστοί με προσχηματισμένα καλουπάκια που είχα στο μυαλό μου από την προηγούμενη επαγγελματική μου ζωή. Αλίμονο, η πρόοδός μου στη γλώσσα σήμανε πρόοδο στην κατανόηση των χαρακτήρων, σκιαγράφησε σιγά σιγά τις λεπτομέρεις ανθρώπων που αρχικά μου φαίνονταν καρικατούρες, φιγούρες χωρίς γωνίες και ιδιαιτερότητες. Πιο πολύ από ποτέ βλέπω μπροστά στα μάτια μου να αποδεικνύεται ότι κανείς δε μοιάζει με κανέναν.

Το κουτί της Πανδώρας

2009-08-28T01:13:00.000+03:00

Δεν το άνοιξα εγώ. Απροειδοποίητα στην εφημερία,

Ήταν μέσα η δοξασμένη μούχλα των υπογείων. Το σαμπλί του μεσιέ Ζακ και ο χαρούμενος σερβιτόρος, το εκκρεμές που κινείται. Παέλια στην πατρίδα της και η γλυκιά μας συμφωνία, φύκια δίπλα στα ψαροχώρια, μυρωδιές από ροδάκινα σε μπλέντερ που μιλούν ασιατικές διαλέκτους, ομελέτες με χελιδόνια, μαρμελάδες από πιπεριές φλωρίνης και της δονούσας η πανσέληνος, το τάβλι το αλατισμένο, απερίγραπτα κι ανείπωτα θάλασσες δροσερές, κι ανεμόμυλοι στις κορυφές, καρπούζια σε γεμάτα στομάχια, μαλάκια και αρθρόποδα και χορωδίες σε ρυθμούς απαλών ιστιοφόρων ταλαντώσεων, γιόγκι με βραχυπρόθεσμα πλάνα, δροσερά σύκα τα μεσημέρια, μπύρες με λεμονάδες και κερασμένοι καφέδες, μετρημένα μαρτίνι, παράθυρα σε στενάκια, αγορές με τακτοποιημένους πάγκους για αναστατωμένες ψυχές, αλλού ο σπάνιος ήλιος μας καίει τις πλάτες, σπουργίτια σε ηλεκτρικές κιθάρες και βλάσφημοι εσταυρωμένοι, νυχτερινές βόλτες σε έρημους ασφαλτόδρομους, κληματαριές πάνω απ’ τις κουβέντες μας, τα κρυμμένα όνειρα δεν τα ντρεπόμαστε, ένα ξωτικό θά ‘κλεψε τς μαγικές μου μπότες, ένας δολοφόνος μου κλείνει το μάτι, συμπλέγματα αναγεννησιακά λουσμένα στην άμμο (είμαστε πάντα παιδιά), υπερήλικες βιολιστές που κουρδίζουν τελικά στον τόνο της μικρής μας ιστορίας, άλλος χορεύει εγώ μέσα μου δακρύζω, άλλος μ’ αγκαλιάζει, άλλος βρίσκει το πνεύμα το χαμένο (μόνο ένα χρόνο), άλλος μου ζητάει φωτιά, άλλος τραγουδάει ξανά, άλλος αγαπάει ξανά, άλλος ξεσπάει σε γέλια επιτέλους και η ανάσα του ταξιδεύει ελεύθερη προς το βορρά, άλλος πατάει το γκάζι, η γνώριμη μυρωδιά της μυθικής σαλάτας

κι ανατρίχιασε η ψυχή μου.

Γενέθλια

2009-07-17T01:40:00.005+03:00

1.
Τηλεφώνησαν όλοι, με τη σειρά. Κι ο καθένας είπε αυτά που έπρεπε να πει, τα κανονισμένα από τις δονήσεις που εξέπεμψε ο γιούνγκιος, σχεδόν κβαντικός ψυχικός μου μηχανισμός. Άλλος περπατώντας μέσα στα έλατα, στη γλυκιά καλοκαιρινή βραδιά, άλλος με τις ιστορίες της καλής μας νιότης, που διαχέονται ευεργετικά στην τωρινή και μέλλουσα ζωή μας, άλλοι με το βλέμμα τους να απογειώνεται στο κατώφλι του Μεγάλου Καινούργιου, έχοντας κλείσει απαλά πίσω τους την πόρτα χωρίς κανείς να τους ακούσει. Κι άλλος καταλαβαίνοντας τα λάθη του και καταλαβαίνοντας ταυτόχρονα πως δε γινόταν να μην κάνει τα λάθη του κι έτσι, προς τι η απελπισία, είμαστε αυτό που είμαστε, κάνουμε αυτό που κάνουμε και λήξις, ο ντετερμινισμός κυβερνάει μόνο εκεί που επεμβαίνει η βούληση. Κι άλλος με το χαμόγελο σχεδόν να σχηματίζεται στο ακουστικό του τηλεφώνου, γιατί δεν το λέει αλλά το ξέρει, πως ζει επιτέλους την απλή ζωή. Ένας ένας, όλοι τους.

2.
Λίγο πριν τα μεσάνυχτα χάζευα κάτι αμερικανιές και έτρωγα τσιπς. Τότε δέχτηκα το τελευταίο τηλεφώνημα της ημέρας: «Θέλω να σε ενημερώσω ότι η διορία που είχες για την ολοκλήρωση των σχεδίων σου που απαρτίζουν το πρότζεκτ ‘τι πρέπει να κάνω μέχρι τα τριανταπέντε μου’ λήγει τα μεσάνυχτα».

Έβγαλα τη λίστα απ’ το πορτοφόλι και μέτρησα: περίπου οι μισές προτάσεις είχαν διαγραφεί. Η φωνή άρχισε να σχολιάζει με μια σκωπτική διάθεση που δε μ’ άρεσε καθόλου: «’Να παντρευτώ’... σπουδαίο σχέδιο ρε μεγάλε, κι εδώ που τα λέμε προς τι τόσες μουτζούρες;»

«Γιατί στην αρχή το σχέδιο έλεγε ‘να μην παντρευτώ’», απάντησα κατσούφης. «Αχά. Για να δούμε παρακάτω, ‘τουλάχιστον ένα τραγούδι μου στη δισκογραφία’, άααχαχα, καλό κι αυτό, το ‘τουλάχιστον’ μ’αρέσει...». Άρχισα να ενοχλούμαι. «Σχέδια κάνω ρε φίλε, ενοχλώ κανέναν;»

«You are pathetic», απάντησε. «Να δούμε, έχεις καμιά ελπίδα τουλάχιστον να μεταφέρεις κανένα απ’ αυτά, αν και για μεταφερόμενα μεταφερομένου τα βλέπω...»

«Είσαι άδικος: ορίστε, δες και μερικά απ’ αυτά που έσβησα: ταξίδια σε τόσα μέρη...»

«Ωπ, τί είναι αυτό; ‘Να γευτώ τις χαρές του ομαδικού έρωτα’; Ο Χριστός και η Παναγία, που ζεις παιδί μου, στα Μάταλα;» Κόντευε να πνιγεί απ’ τα γέλια.

«Ένα λεπτό, δες την ημερομηνία, ήμουν είκοσι χρονών και η φράση είναι ειρωνική, για να δείξω στους εξυπνάκηδες σαν κι εσένα μια αυτοσαρκαστική διάθεση, ότι δεν το πολυπίστευα...»

«Πρέπει να το πιστέψεις», μου είπε όταν ξαναβρήκε την ανάσα του. «Θα σου δώσω μερικές οδηγίες: Πρώτα κάνεις μεταμόσχευση εγκεφάλου στη γυναίκα σου. Εύκολο, έχεις και την τεχνογνωσία. Μετά, κάνεις μεταμόσχευση εγκεφάλου στον εαυτό σου. Εύκολο, τό ‘χει κάνει κι ο Σέπαρντ (του Λόστ, όχι του Γκρέυζ)». Ήταν φανερό ότι διασκέδαζε. Συνέχισε με όλη τη σειρά των ανεκπλήρωτων σχεδίων: να μάθω ένα πνευστό, να έχω δημοσιεύσει χι άρθρα στη βιβλιογραφία, να έχω παραδώσει διατριβή («Δόκτωρ, δόκτωρ!», τσίριζε), να, να, να...

Είχα μελαγχολήσει. Ήταν απίστευτο, η διορία είχε λήξει στ’ αλήθεια. «Πάντως, αν θες τη γνώμη μου», μου είπε κάποια στιγμή στην αρχή σοβαρά, «ένα πράγμα σε σώζει: δε βλέπω πουθενά γραμμένο το σχέδιο ‘να έχω μια σταθερή δουλειά’. Κι αυτό το κατάφερες μια χαρά!», γέλασε με ένα παρανοϊκό γέλιο κι έκλεισε.

3.
Ήπια ό,τι βρήκα μπροστά μου: τα πάντα χωρίς αλκοόλ. Είχα στο ψυγείο μόνο μια μπύρα, αλλά μου φάνηκε τρομερή μιζέρια και την άφησα στην ησυχία της. Παρόλα αυτά, κοιμήθηκα μόνο δυο ώρες και το πρωί είχα απίστευτο hangover. «Η ηλικία φταίει», μου ψιθύρησε μια φωνή, την ώρα που στον καθρέφτη σιγουρευόμουν ότι είμαι πάντα ο ίδιος. Χαμογέλασα.

Οι άνθρωποι που γνώρισα, μέρος πρώτον: Ο Φαέντιος και το καλάθι με τα φρούτα

2009-07-03T01:54:00.003+03:00

Ο Φαέντ Ζ περπατάει στο διάδρομο και από το βάθος ακούγονται χορωδίες: «...είσαι ήρωας απ’ άλλο πλανήτη... με ειδική αποστολή κομήτη... ααα... να διώξει τ’ άδικο και το κακό από τη γη... κι έχει τη δύναμη του κόσμου μαγική... ααα...»

Για όλον τον κόσμο στο νοσοκομείο ο Φαέντ είναι ο Εφ Ζεντ. Σαν όνομα σούπερ-ήρωα που θα επέμβει πάντα την κατάλληλη στιγμή. Στα τριάντα του και λίγους μήνες πριν τελειώσει ειδικότητα αποτελεί το δεύτερο πιο δραστήριο χειρουργό στην κλινική. Μετά τον κύριο Α που τον έχει για δεξί του χέρι. Ταυτόχρονα βλέπει ασθενείς, λύνει προβλήματα σε όλα τα επίπεδα, εκπαιδεύει φοιτητές και νοσηλευτές, κάνει έρευνα, γράφει επιστημονικά άρθρα. Οι ιατρικές του γνώσεις είναι πλήρεις, για παράδειγμα ξέρει ακόμα και μαιευτική. Για χειρουργό, αυτό είναι το πιο σπάνιο χαρακτηριστικό που υπάρχει. Ζει πρακτικά μέσα στο νοσοκομείο και συνεχώς στο πρόσωπό του αντανακλά η υπέρτατη ευχαρίστηση που αντλεί από τη δουλειά του.

Φυσικά, τον λατρεύουν σχεδόν οι πάντες. Για μερικούς μάλιστα έχω την υποψία ότι κυριολεκτικά τον λατρεύουν, με αγαλματίδια, τελετές και τέτοια. Οι σενιόρ σκοτώνονται για να εφημερεύσουν μαζί του, οι νοσηλεύτριες τον παίρουν τηλέφωνο για οδηγίες ακόμα και τα σπάνια βράδια που περνάει σπίτι του, ο κύριος Α του εμπιστεύεται εν λευκώ τους ασθενείς του.

Έχει και κάποιες αντιπάθειες, κυρίως ανάμεσα στους συναδέλφους του. Λογικό, αφού όπως κάθε ιδιαίτερα ικανός άνθρωπος δυσκολεύεται να ανεχτεί την αδιαφορία και την τεμπελιά. Αν λάβουμε όμως υπόψην τη χαώδη διαφορά που τον χωρίζει από τους άλλους σχετικά με τον τρόπο αντιμετώπισής του από τους μεγάλους, οι τριβές του με τους συνεδέλφους του είναι οι ελάχιστες δυνατές. Κι αυτό γιατί δε «δίνει» ποτέ κανέναν, σέβεται τις απόψεις και διορθώνει τα λάθη είτε σιωπηλά είτε με τη συζήτηση.

Αν και λίγο πιο κοντός από τα αποδεκτά αντρικά πρότυπα, δεν είναι άσχημος, και με την κοινωνικότητα, το χιούμορ και την ετοιμολογία που υπαγορεύει η υψηλή του ευφυία κερδίζει τους πάντες και φυσικά τις γυναίκες. Οι γυναίκες τον θεωρούν λάφυρο και τον κυνηγάνε αλύπητα. Μερικές του κάνουν εξωφρενικές προτάσεις, κι όταν αυτός αρνείται, αυτές φρενιάζουν. Γίνονται «folles furieuses» και απειλούν να τον κατασπαράξουν όπως οι Μαινάδες τον Ορφέα.

Το θέμα με το Φαέντ είναι ότι όσο κι αν ψάξεις το «αλλά» δε βρίσκεις τίποτα. Σε ένα από τα πρώτα χειρουργεία που έκανα, έτυχε ο ασθενής να είναι έτοιμος ενώ εγώ βοηθούσα ακόμα τον κύριο Α στη διπλανή αίθουσα. Ο Εφ Ζεντ έστησε τον ασθενή, έπλυνε, έστρωσε και ενώ όλοι (αναισθησιολόγοι, εργαλειοδότες) παρακαλούσαν να χειρουργήσει αυτός για να ξεμπερδεύουν, αυτός επικαλέστηκε μια «δουλειά» στον όροφο για να με αφήσει να χειρουργήσω.

Ο Εφ Ζεντ γεννήθηκε στη Γαλλία αλλά έζησε τα παιδικά του χρόνια στην Τυνησία, την πατρίδα των γονιών του. Αν κρίνω από τη μανία που δουλέυει για να καθιερωθεί στη Γαλλία, δεν πρέπει να έχει και τις καλύτερες αναμνήσεις. Δεύτερος ανάμεσα σε εννιά παιδιά, μιλάει για την οικογένειά του με τα καλύτερα λόγια. Όπως οι περισσότεροι μαγκρεμπέν, πατάει με ένα πόδι σε κάθε πατρίδα. Μια φορά όμως που ένας ασθενής άρχισε να ρωτάει όλους τους γιατρούς από που είναι η καταγωγή τους, μετά από τον Αλά που είπε «Ιορδανία», ο Φαέντ απάντησε με ψυχρό ύφος «Βιλνέβ ντ’ Ασκ», το προάστιο όπου κατοικεί, διαψεύδοντας το αραβικό χρώμα του δέρματός του.

Πριν λίγες μέρες, έγινε μια κλήρωση στην τραπεζαρία, την ώρα του μεσημεριανού, με έπαθλο ένα καλάθι με φρούτα. Όποιος μου εξηγήσει πώς έγινε κι αυτός ο αναμφισβήτητα χαρισματικός άνθρωπος κέρδισε το καλάθι ανάμεσα σε καμιά διακοσαριά γιατρούς, κερδίζει τα άπαντα του Καρλ Γιούνγκ στα γαλλικά. Εγώ πάντως, για ένα κρίσιμο δευτερόλεπτο, αισθάνθηκα ότι παίζω σε υπερπαραγωγή του Bollywood, και μάλιστα σε ρόλο κομπάρσου.

Winter revisited

2009-06-10T23:01:00.003+03:00

Όλοι το παραδέχονται: αυτός ο χειμώνας είναι από τους πιο ήπιους που γνώρισε η πόλη. Παραμένει βέβαια ενοχλητικό το γεγονός ότι είναι ο δεύτερος μέσα στην ίδια χρονιά μετά τον κανονικό, που μας ξύλιασε τα συκώτια. Αλλά μην τα θέλουμε κι όλα δικά μας: η ευχάριστη βροχούλα τσίρι τσίρι όλη μέρα κι όλη νύχτα, η δροσιά και η αύρα από τη βόρεια θάλασσα, η ομίχλη που δίνει, όπως και να το κάνεις, μια νότα μυστηρίου στην καθημερινότητα...

Οι γνωστές φάτσες κυκλοφορούν με τα κασκολάκια και τις καμπαρτίνες τους, στήνονται με τις ομπρέλες έξω από τους φούρνους για το ζεστό ψωμί και χουχουλιάζουν πάνω από τα φλυτζάνια του καφέ.

Ύστερα πέφτει η νύχτα, αλλά αργά, πολύ αργά, εκνευριστικά αργά θα έλεγα γιατί όταν φωτίζει ακόμα ο συννεφιασμένος ουρανός στις 11, ξέρεις ότι το κάνει μόνο για να σου θυμίσει ότι κάπου αλλού summer rules…

Τζάμπα χάρηκα, λοιπόν. Η άνοιξη ήταν σύντομη και τα κουνέλια εξαφανίστηκαν. Ή έπεσαν σε χειμερία νάρκη, τι να πω.

Απλώς, προβαίνω στη μοναδική πράξη αντίστασης που μπορώ να σκεφτώ: μέσα στη ντουλάπα μου στο γραφείο μας στην κλινική, κλειδωμένος, καλά κρυμμένος σε ανοξείδωτο θερμομονωτικό δοχείο, μονάκριβο τέκνο του ελληνικού πολιτισμού, ο γνήσιος, ο αληθινός, ο λυτρωτικός φραπές. Απόδειξη ότι εγώ, κουφάλες, την πατρίδα μου δεν την απαρνιέμαι ποτέ.

Η πόλη και οι φίλοι (κατά κάποιο τρόπο: Ι)

2009-06-03T00:45:00.000+03:00

Μετά από ακανόνιστες πορείες στους λαβυρίνθους της πόλης, η τροχιά μου συνάντησε την Ιωάννα στην κεντρική πλατεία. Είχα ξεχάσει τη σύνθλιψη των αισθήσεων από το μπαρόκ που επιτίθεται κατά κύματα από κάθε γωνία. Καθήσαμε για καφέ, μας σέρβιρε γερμανός νέος με ολίγη γνώση της ελληνικής, κατάλοιπο της εποχής που δούλεψε γκαρσόνι στον Πλατανιά, στα Χανιά, η ενσάρκωση του ευρωπαίου πολίτη. Κουβενούλα και βόλτα στις σκιές της ιστορίας, φτάσαμε στο αυτοκίνητο και ξεκινήσαμε για το χωριό De Haan, στην ακτή. Στο δρόμο η ομίχλη θάμπωνε τα φώτα, θόλωνε τα λιβάδια και μ’ έκανε να νιώθω ανακούφιση για την παρέα. Σκοτεινά σπίτια στην άκρη του δρόμου με άγνωστους κατοίκους, αόρατους, και αραιοί οι προβολείς των αυτοκινήτων που διασχίζουν σιωπηλά την ομίχλη στον ορίζοντα. Στο γυρισμό, μουσική όπως πάντα (τι πιο ταιριαστό, ο Jack Loussier ξαναδίνει ζωή στον JSB), η ομίχλη επέστρεψε στην αγκαλιά της βόρειας θάλασσας κι εγώ στην πόλη μου, που άρχισα πια να τη νιώθω σα δεύτερο σπίτι.

Κάθησα με τους άλλους δύο της «τριάδας του Νέου Κόσμου» στο ίδιο τραπεζάκι, απέναντι από το δημαρχείο με το διάσημο καμπαναριό. Περίμενα και τον ίδιο σερβιτόρο, μικρές συνήθειες της πόλης, σημάδι ότι έχω αρχίσει να ζω κάπου εδώ, θα έλεγε ο Θάνος. Ακίνητοι, στρέφοντας μόνο τα κεφάλια αναμετριόμαστε μαζί της. Εξήντα ανθρωπο-έτη φιλίας. Και πίσω στην Αθήνα κι άλλα τόσα, κι ακόμα περισσότερα, ξεπερνούν την ηλικία ακόμα κι αυτής της πόλης, η μικρή μας ιστορία στέκεται στα ίσια απέναντι στη δική της. Στο γυρισμό, χωρίς μουσική, μόνο συζήτηση.

Κοιτάζω την Κατερίνα. Αν και με την κάμερα στο χέρι, ο στόχος να κρατήσει μια εικόνα της μεσαιωνικής πόλης γρήγορα ξεχνιέται, καθώς το βλέμμα της παγιδεύεται και παρασύρεται, στέκεται για δευτερόλεπτα έτσι αμίλητη, εκείνη κι άλλοι γύρω της συνθέτουν το μόνιμο tableau vivant των ανθρώπων που χαζεύουν τις ομορφιές της. Η εικόνα της θολώνει καθώς εστιάζω το βλέμμα μου λίγα μέτρα πιο πίσω. Εκεί όπου ο Σπύρος κυνηγάει το γιό του παίζοντας, το μοναδικό κινούμενο σύμπλεγμα στο σκηνικό εκείνων των δευτερολέπτων: κινούνται γελώντας, με βεβαιότητα ευτυχισμένοι: αυτή είναι η δύναμη, τόσο ισχυρή ώστε να τους αποκόπτει από το τοπίο και τους τοποθετεί στο δικό τους σύμπαν. Στην επιστροφή, shine on you crazy diamond, ο Waters αποδίδει τιμή στον Barrett ξορκίζοντάς τον, και μετά μου χαρίζει το στίχο που πάντα, πάντα, πάντα με κατακλύζει σ’ αυτές τις στιγμές: wish you were here.

Και για σένα, τι να πώ; Πάνε πέντε χρόνια από τότε που διέσχιζα για πρώτη φορά τα δρομάκια της Μπρυζ φωτογραφίζοντας αχόρταγα με την παροπλισμένη πια μηχανή, πασχίζοντας για εικόνες που θα παγίδευαν και την ατμόσφαιρά της. Πρέπει όμως να αποκαταστήσω μια αλήθεια: εκείνη την αξέχαστη νύχτα που κατρακύλησα σα μπάλα του μπόουλινγκ στα πλακόστρωτα, εκτελώντας βουστροφιδόν ελιγμούς και ακανόνιστες ταλαντώσεις με το Βασίλη να διασκεδάζει διακριτικά, ήμουν μεθυσμένος όχι από τη μαγική μπύρα του, αλλά από σένα, την παρουσία σου, τη ζωή που ζήσαμε, ζούμε και θα ζήσουμε, από αυτή την τεράστια δύναμη που με απέσπασε κι εμένα σχεδόν με βία και με τοποθέτησε στο σύμπαν που πάντα ήθελα να βρίσκομαι.

Κι εκεί, τελικά, εκεί...

Πρωθύστερο (κατά κάποιο τρόπο: ΙΙ)

2009-05-30T23:58:00.011+03:00

Πρώτα έγραψα το κείμενο για τη Μπρυζ. Μετά, έφυγα για το ταξίδι στην Αθήνα και η επιστροφή με βρήκε όπως περίμενα, δυσπροσάρμοστο και αγχωμένο. Ξέρω καλά πια γιατί δε θα προσαρμοστώ ποτέ: παραμένω προσκολλημένος στις ωραίες αθηναϊκές μέρες, τους δικούς μου ανθρώπους κι όλα όσα με κρατάνε (οξύμωρο) ήρεμο και ζωντανό αυτή την παράξενη εποχή.
Έτσι, πριν μπω στο χειρουργείο στρατολογώ μια ανάμνηση. Βουρτσίζω τα χέρια μου και το μυαλό μου γαληνεύει από τη μονότονη κίνηση και από το ταξίδι στις ωραίες στιγμές μου.

Ένα. Ο Κωστής τυλιγμένος με μια πετσέτα, το νερό στάζει από τα μαλλιά και τα γυαλιά στο άτυχο βιβλίο που βρέθηκε μπροστά του, ο αδερφός μου παρών, οι γονείς μου ετοιμάζουν τραπέζι και όλα γενικώς, ζέστη κάτω απ’τη φραγκιάτα. Μυρίζω το ανακάτεμα των σαμπουάν και των αντηλιακών, ακούγεται ο διακεκομμένος ήχος του τζετ σκι που πηδάει στα κύματα και ο αχός του κόσμου από την παραλία: ενοχλητικός τότε, ευεργετικός τώρα καθώς η ηχητική ανάμνηση μετατρέπει την εικόνα σε βίωμα.

Δύο. Θα ήταν καλύτερα να μην ακούγεται τίποτα, μόνο το κυματάκι. Χύνομαι στην καρέκλα, τα κορίτσια έχουν καταλάβει τις αιώρες, ο Δημήτρης κοιμάται στην πολυθρόνα του. Χαζεύω τη θέα, μοιάζει βγαλμένη από φτηνό πίνακα της Μονμάρτης, φορτωμένο με όλα τα αισθητικά στερεότυπα: φεγγάρι, αντανάκλαση στα σκοτεινά νερά, μακριά τα πλοία της Μεσογείου και ο δράκος που κοιμάται με το κεφάλι ακουμπισμένο ήσυχα στο έδαφος σαν τον Άλφι. Δεν πειράζει, ας παίζει Rolling Stones ή Dire Straits, κι ας μη μιλάει κανείς, τι τις χρειάζονται οι φίλοι τις κουβέντες...

Τρία. Τους βλέπω να κοιτάζουν τη θάλασσα του Μαρμαρά. Θα χαθούμε στα στενά της Πριγκήπου μα θα ξαναβρεθούμε στη μικρή πλατεία, θα τσιμπήσουμε τουριστικό κεμπάμπ και προτηγανισμένες πατάτες αλλά δε θα μας νοιάζει. Στα μάτια τους αντανακλούν τα μυστικά σήματα που στέλνει η Μυρτώ απ’ το μέλλον τους, κι εμείς το καταλαβαίνουμε γιατί τους ξέρουμε καλά, δεκαπέντε χρόνια και...

Τέσσερα, πέντε, έξι... Ο Τζιλιμπόι αφήνει το κινητό ανοιχτό κι ακούω την πρόβα, ή μέσα στο ιατρείο του ετεθ ακούω τη Μαρία από παλαιολιθικό τραντζίστορ με παράσιτα, ή

ουπς, τέλος χρόνου, πρέπει να καρφώσω το κρανίο (όχι στην αμμουδιά του σαχτούρη,το άλλο, το αληθινό)

Κομπλικασιόν

2009-04-30T00:48:00.001+03:00

Κοιτάζω επίμονα το φιλμ. Το γνώριμο αίσθημα παράλογης ελπίδας ότι αυτό που βλέπω θα εξαφανιστεί ως οφθαλμαπάτη, σα δυσοίωνη όαση. Το ανώμαλο σχήμα του αντικειμένου της απελπισίας μου δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολίας: απόστημα. Από τα βάθη του μυαλού μου ξεπετάγονται απρόσκλητα τα παιχνίδια με τον αδερφό μου, τα ατέλειωτα καλοκαίρια της Φοινικιάς πριν απο 20-25 (!) χρόνια: όπου, με φωνές Γιάννη Αγγελάκα επαναλαμβάνουμε τις φράσεις που μας φαίνονται θελκτικά απωθητικές: «Απόστημα! Έσπασε το απόστημα! Μπλιάαξ!»

Δεν το χωράει το μυαλό μου. Αντίδραση άρνησης της συμφοράς: «Δεν είναι δυνατόν. Ήταν ανάγκη; Σε μένα έπρεπε να συμβεί; Τώρα; Άντε τώρα να με ξαναεμπιστευτούν, σκατά, μέγντ».

Ο κύριος Α μας πλησιάζει αμέριμνος. Ρωτάει για τους ασθενείς, συμμετέχει για λίγο στην επίσκεψη, μετά πρέπει να φύγει, ξαφνικά σα να θυμήθηκε κάτι γυρνάει προς το μέρος μου: «Είδες το Ζερόμ Τ; Νοσηλεύεται στον 4ο. Φαίνεται πως έχει απόστημα, φέρε τις αξονικές στο γραφείο μου να το συζητήσουμε». Αυτό ήταν. Με λούζει κρύος ιδρώτας. Γαμώ το επάγγελμα που διάλεξα.

Στο γραφείο μουτρώνει λίγο όταν βλέπει την εικόνα. «Ξέρεις, δε θα κατηγορήσω ποτέ συνάδελφο για λοιμώδη επιπλοκή σε ασθενή του. Συμβαίνει σε όλους. Θέλω μόνο να σου πω ότι τον ασθενή μας με επιπλοκή τον παρακολουθούμε, τον κυνηγάμε, δε μας κυνηγάει. Να πας να τον δεις στον 4ο και, αν χρειάζεται, να τον ξαναχειρουργήσεις». Θυμήθηκα αυτομάτως κάτι παλιόφιλους στην Αθήνα. Που αποθηκεύουν στο κινητό τον ασθενή τους που δεν πήγε καλά ως «Pain in the ass».

Είδα το Ζερόμ Τ.

Την άλλη μέρα, μετά το χειρουργείο, με πλησίασε ο Μοαμέντ, με το γνωστό περιπαικτικό ύφος, απωθώντας τους πάντες στο δρόμο του, σα ρινόκερως με αραβικό μουσάκι. «Εσύ χειρούργησες το Ζερόμ Τ;», ρώτησε. Άνοιξε η γη να με καταπιεί. Προσπάθησα να ισορροπήσω ανάμεσα σε ένα cool ύφος του τύπου «εντάξει τώρα, συμβαίνουν αυτά», μια αμυντική διάθεση «εγώ, γιατί, έχεις κανένα πρόβλημα;» προσθέτοντας ταυτόχρονα ένα ελαφρώς συγκλονισμένο τόνο («δεν μπορώ να καταλάβω πως έγινε αυτό!») . Τελικά κατέληξα να πω «ναι», και ψέλισα με γαλλικά πιο άθλια από ό,τι συνήθως «μπορεί να συμβεί σε όλους, όχι;». «Όχι», απάντησε. «Συμβαίνει μόνο στους χειρουργούς».

Το βράδυ, όπως συμβαίνει σε όσους κοντοστέκονται στο κατώφλι του ύπνου, μ’ έλουσε το λυκόφως της σχιζοφρένειας. «Αυτός ο Μοαμέντ, δεν μπορώ να καταλάβω αν τον συμπαθούμε ή όχι, πότε ειρωνικός, πότε υποστηρικτικός», είπε η φωνή. «Κι ακόμα δεν έχω καταλήξει: αφρικανικός ή ασιατικός;». «Ευγένιε;», είπα και μισάνοιξα το ένα μάτι. «Ουί, ζε βουζ εκούτ;». «Άντε γαμήσου», του πέταξα, και γύρισα πλευρό.

Ήρθε η άνοιξη

2009-04-02T23:49:00.003+03:00

Πολλαπλά δελτία ακραίων καιρικών φαινομένων λόγω της συνεχόμενης λιακάδας, νυχτώνει πια στις οκτώμισι κι είναι ακόμα αρχές Απριλίου. Ευλογημένο φαινόμενο του θερμοκηπίου, φροντίζει για τους ξενιτεμένους έλληνες. Τρία κουνέλια εμφανίστηκαν ξαφνικά κι άρχισαν να κυλιούνται στο χορτάρι γύρω απ’το νοσοκομείο, οι καλιακούδες δε γλιστράνε στην παγωμένη άσφαλτο, δεν ανατριχιάζω πια με τους δρομείς του σαββατοκύριακου και με τους ποδηλάτες που πέταξαν τις αδιάβροχες κουκούλες.

Οι συνάδελφοι έπαψαν σιγά σιγά να παρακολουθούν τους ασθενείς μου περιμένοντας την επιπλοκή, οι αναισθησιολόγοι δεν τρέχουν πια πανικόβλητοι στα τηλέφωνα όταν με βλέπουν, κι ο Κριστιάν, ο τραυματιοφορέας από τη Ρεουνιόν με καλημερίζει στα ελληνικά.

Ένα πρωί ο ουρανός γέμισε αερόστατα, ένα βράδυ ο δρόμος που οδηγεί στο σταθμό γέμισε από τεράστια γυαλιστερά μαύρα αγάλματα παχουλών μωρών και μια ντισκομπάλα φώτισε την πλατεία Θεάτρου με το φως των seventies.

Κόσμος στο μπαράκι της γωνίας, καθισμένοι στα τραπεζάκια στη λιακάδα απέναντι από την παλιά πόλη που κοκκινίζει στον ήλιο, και στην άλλη γωνία ένα «κορίτσι» στρουμπουλό, με αναπόφευκτα βαθύ ντεκολτέ πειράζει τους περαστικούς στα ch’ti.

Και οι παλίρροιες έρχονται τελικά, τι κι αν καθυστερούν λίγο, το κορίτσι μου ενθουσιάζεται κι εγώ απολαμβάνω αμίλητος. Το πούντο οργώνει την Ευρώπη, προσπερνάει τους ψηλομύτες γάλλους συναδέλφους του, ασταθές και συναρπαστικό, και η μουσική ακούγεται.

Ήρθε η άνοιξη, η ζωή κυλάει, οι φίλοι μιλάνε και βουίζουν, η ζωή κυλάει, η μουσική ακούγεται, η ζωή κυλάει, έτσι κι εγώ, φεύγω μα ξανάρχομαι πίσω.

Η ωραία της Φλάνδρας

2009-02-28T01:35:00.001+02:00

Βγήκα να περπατήσω στην οδό Mier. Κυριακή πρωί κατά τις 11, κόσμος άρχιζε να κυκλοφορεί παρά το κρύο και τη συννεφιά. Ο πλατύς πεζόδρομος περιβάλλεται από παλιά κτήρια που δίνουν το χαρακτήρα της πόλης, χωρίς όμως τη ψυχαναγκαστική περιποίηση των αντίστοιχων κτηρίων στη Μπρυζ που κάνουν τα πάντα για να σε πείσουν ότι ζεις σε άλλη εποχή. Αντίθετα, εδώ τα ισόγεια φιλοξενούν καταστήματα, εστιατόρια, μπαρ.

Καθώς κινούμαι, εισέρχομαι διαδοχικά στα μουσικά μικροσύμπαντα που διαμορφώνουν οι πλανόδιοι μουσικοί που στέκονται στις διασταυρώσεις με τα κάθετα δρομάκια. Πρώτα ένας βιολιστής που έχει προσαρμόσει το χωνί μιας τρομπέτας στο βιολί του με ιδιόμορφο μουσικό αποτέλεσμα. Δεν παίζει καθόλου άσχημα, στέκομαι για λίγο, όμως το ρεπερτόριό του αποκλείει την περίπτωση να είναι κάποιος διάσημος βιρτούζος μεταμφιεσμένος και να γίνω ακουσίως το αντικείμενο ενός άλλου πειράματος μιας άλλης Washington Post. Μετά ένας Bob Dylan – μαζί – με – την – ορχήστρα – του στη συσκευασία του ενός, φτιάχνει το κλίμα: Σ’ αυτή την πόλη συμβαίνουν πράγματα.

Φτάνω στο σταθμό, πραγματικό αρχιτεκτονικό κόσμημα. Στα γύρω δρομάκια τα δεκάδες εργαστήρια – κοσμηματοπωλεία, η πηγή του θρύλου αυτής της πόλης, η πηγή της ανά τους αιώνες ακτινοβολίας της. Κι όμως, τι παράξενο, ό,τι βλέπω προσφέρει και κάτι στο χαρακτήρα της πόλης, τα δρομάκια γύρω απ’το παλιό λιμάνι, ο ημιτελής, «κουτσός» καθεδρικός, η περίκλειστη πλατεία με τα κτήρια των συντεχνιών, το παράφωνο πολυόροφο κτίσμα της τράπεζας KBC που ορθώνεται σα τρύπα στο χωρόχρονο προς την καρδιά της Νέας Υόρκης του ’30.

Δεν ξέρω γιατί με συγκινούν οι πόλεις – λιμάνια της βόρειας Ευρώπης. Χαζέυω τα κανάλια και τα ποτάμια τους, σύμβολα της επαφής των ανθρώπων, πραγματικές αρτηρίες της ηπείρου. Κάποτε είχα περάσει δυο ώρες στην αίθουσα του μουσείου του λιμανιού στο Ρόττερνταμ κοιτάζοντας μια τεράστια μακέτα και ιστορικούς – γεωγραφικούς χάρτες, οδηγούς των καναλιών που συνδέουν τα λιμάνια της Βόρειας Θάλασσας τελικά με το Δούναβη, τη Μαύρη Θάλασσα, το Βόσπορο, τη Μεσόγειο. Tout se tient.

Τριγύρω περπατούν άνθρωποι που συζητάνε σε μια γλώσσα ξένη σε μένα. Φθόγγοι τοποθετημένοι ο ένας μετά τον άλλο βάσει κάποιας άγνωστης μαθηματικής ακολουθίας, ασυνάρτητη γλώσσα επινοημένη από παιδιά που παίζουν. Κι όμως βρίσκομαι μόλις μια ώρα μακριά απ’τις Βρυξέλλες, την πόλη χωρίς εκπλήξεις, την πόλη της οικείας γαλλικής γλώσσας. Και στην ίδια χώρα, το Βέλγιο. Ποιός αλήθεια εμπνεύστηκε την ύπαρξη μιας τέτοιας χώρας; Ποιός καφές χύθηκε και σε ποιό χάρτη για να ορίσει με την κηλίδα του τη συνύπαρξη ασχέτων λαών; Και ποιός είμαι εγώ για να μιλάω, ο Βαλκάνιος... Ορίστε λοιπόν το αποτέλεσμα, οι πόλεις οι δυώνυμες: Antwerpen – Anvers, όμως νομίζω ότι το πιο όμορφο όνομα είναι το τρίτο, το ελληνικό: Αμβέρσα, η ωραία της Φλάνδρας.

Στην επιστροφή φωτογραφίζω τους μοντέρνους ανεμόμυλους οδηγώντας κι ακούγοντας το σαμάνο: καμιά σημαία, καμιά πατρίδα. Προσπαθώ να φανταστώ ένα φουτουριστικό Δον Κιχώτη να τους επιτίθεται, αλλά μάταια.

Δεν είμαι ο Σέπαρντ (part I)

2009-02-16T23:15:00.000+02:00

Ο Σέπαρντ στεκόταν μπροστά στο παράθυρο του γραφείου και κοιτούσε τη βροχή που έπεφτε ράιθρου. «Κατάρα», σκέφτηκε, «αυτός ο καιρός με αρρωσταίνει. Έχω βαρεθεί, κάθε μέρα τα ίδια. Πάλι δύο ανευρύσματα χειρούργησα σήμερα, και το απόγευμα έναν όγκο του εγκεφαλικού στελέχους· για να τον αφαιρέσω χρειάστηκαν 9 ώρες. Εννιά ώρες μάχης με πραγματικό αντίπαλο τον εαυτό μου... Τα οράματα και η ανάμνησή της δε μ’ άφηναν να ησυχάσω, παντού έβλεπα το πρόσωπό της, ακόμα και στη φάτσα του αναισθησιολόγου, αλλά ευτυχώς τα κατάφερα. Ο ασθενής είναι σώος και αβλαβής και τώρα καπνίζει στο προαύλιο... Τι ξέρει κι αυτός; Αυτός έναν όγκο είχε, τον έβγαλα, ξεμπέρδεψε. Αυτός επωφελήθηκε από τη δικιά μου μεγαλοφυία. Αυτός θα φεύγει προς το ηλιοβασίλεμα πριν πέσουν οι τίτλοι τέλους. Εγώ όμως; Εγώ; Για μένα τι μένει; Περνάω μια φάση που... που το μόνο που θέλω είναι να είναι καλά ο Σέπαρντ. Τα έχω βαρεθεί όλα, θέλω κάτι διαφορετικό, κάτι που πραγματικά θα με ταρακουνήσει...»

Χωρίς να χτυπήσει την πόρτα ο ειδικευόμενος μπήκε μέσα και φώναξε «Σέπαρντ, έχω κάτι που πραγματικά θα σε ταρακουνήσει». «Έχουμε πρόβλημα;» τον ρώτησε ο άλλος. «Και μάλιστα μεγάλο», απάντησε ο ειδικευόμενος, ένας 16χρονος με εξειδίκευση στην πραγματοποίηση εξαιρετικά δύσκολων και λεπτών επεμβάσεων σε ανελκυστήρες εν μέσω διακοπών ρεύματος, πλημμύρων και επιδημιών Εμπόλα. Λένε πως κάποτε χειρουργούσε σε ένα ελικόπτερο που πετούσε πάνω από το Εμπάιερ Στέιτ αποφεύγοντας την επίθεση του Κινγκ Κονγκ.

«Ηρέμησε λίγο, σκούπισε τα αίματα από τα χέρια σου και πες μου τι έγινε», είπε ο Σέπαρντ, με το μελαγχολικό του βλέμμα πιο ντετερμινιστικά πεσιμιστικό από ποτέ.

Χιλιάδες μίλια μακριά...

Ο Πάπαρντ στεκόταν στο γραφείο και κοίταζε τον τοίχο. «Μακάρι να μπορούσα να δω τι καιρό κάνει έξω», σκέφτηκε, «αν είχε ένα παράθυρο εδώ μέσα... Γαμώτο, έχω βαρεθεί, κάθε μέρα τα ίδια. Πάλι δυο κήλες αναβλήθηκαν σήμερα, κι ένα σκουλήκι το απόγευμα επειδή ο ασθενής κάπνιζε στο προαύλιο... Το μαλάκα, τι να καταλάβει κι αυτός; Αυτός αράζει στο εξάκλινο με το συγγενολόι κι εγώ πάλι έχασα τη μίζα από τς εταιρίες... Τώρα; Πώς θα πληρώσω τη δόση της πισίνας; Βαρέθηκα. Σκέφτομαι κι εκείνη... Την προϊσταμένη του ορόφου, βλέπω παντού τη φάτσα της, δε μ’ αφήνει σε ησυχία, μου τά ‘χει κάνει τούμπανα γιατί βάζω τους ασθενείς στα φορεία. Όλοι μου τά ‘χουν κάνει τούμπανα...»

Χωρίς να χτυπήσει την πόρτα ο ειδικευόμενος μπήκε και μουρμούρισε νωχελικά «Πάπαρντ, σόρρυ που στα κάνω τούμπανα, αλλά έχουμε πρόβλημα». «Τι πρόβλημα;» απάντησε ο άλλος. «Μεγάλο», είπε ο ειδικευόμενος, ένας 35άρης καραφλός με ξεκούμπωτη ρόμπα και εξειδίκευση στις φραπεδούμπες και τις βιοψίες τριχών. Λένε πως κάποτε έβγαλε ένα νύχι ολομόναχος.

«Ηρέμησε λίγο, σκούπισε τις σοκολάτες απ’ τα μούτρα σου και πες μου τι έγινε», είπε ο Πάπαρντ με το βλέμμα πιο αφόρητα βαριεστημένο από ποτέ.

Αφιερωμένο εξαιρετικά· συνεχίζεται...

El Dorado

2009-02-09T22:58:00.001+02:00

Ένα πρωινό όπως τα χίλια προηγούμενα. Θα κατέβω χωρίς πολύ όρεξη, με αδιόρατο άγχος, αμφιβολία. Αν είχα πιει τουλάχιστον μια γουλιά καφέ. Θα αλλάξω, θα βάλω τα πράσινα. Θα αφήσω τα πράγματά μου στο ντουλάπι Νο 12, το κινητό στο «Théâtre», η ποδιά στην κρεμάστρα, η βέρα στον κρίκο με τα κλειδιά μου και μετά στην τσέπη. Θα χαιρετίσω, θα με αποκαλέσουν με τ’ όνομά μου, σιγά σιγά γίνομαι κάποιος. Θα πλυθώ προσεκτικά, βούρτσα, αντισηπτικό, σκούπισμα, αλκοόλ, στέγνωμα, ξανά αλκοόλ, ξανά στέγνωμα, θα μπώ στην αίθουσα.

Κοιτάζω γύρω μου. Είμαι μόνος μου. Σε πρώτο πλάνο. Σε δεύτερο πλάνο, θολοί συνεργάτες, αναισθησιολόγοι, εργαλιοδότρια, νοσηλεύτρια κίνησης, όλοι κινούνται με τους συνηθισμένους ρυθμούς τους, σα να μην είμαι εγώ.

Όλα έτοιμα, και καθώς ο αναισθησιολόγος απαντά με φυσικότητα «Ναι» όταν ρωτάω αν «μπορώ να ξεκινήσω;» αισθάνομαι σα παιδάκι που ζωγράφισε μουστάκι στο πρόσωπό του και φόρεσε το καπέλο του πατέρα του για να μοιάζει μεγάλος.

Το νυστέρι κόβει το δέρμα καθαρά, μια λεπτή κόκκινη γραμμή, μια απλή επίδρασή μου, η αρχή. Στέκομαι για μια στιγμή, μαζεύω το θάρρος που χρειάζομαι για την πρώτη κουβέντα στην εργαλιοδότρια, με φωνή σπασμένηκαι προφορά για κλάματα: «La bipolaire s’il vous plait»...

Και συνεχίζω.
Θα πάρω θάρρος, θα μπερδευτώ, θα τρομάξω, θα πιστέψω ότι έκανα μαλακία, όχι, false alarm, μα γιατί δεν έφτασα ακόμα, α, νά ‘το, θα ιδρώσω, θα κοπούν τα πόδια μου, θα μπερδέψω τα ονόματα των εργαλείων, όμως προχωράω σιγά σιγά. Κάνε ό,τι μαθαίνεις χρόνια τώρα. Τώρα.

«Μπορείτε να ειδοποιήσετε τον κ. Α., πιστεύω ότι τελείωσα». Ο κ.Α. έρχεται, ρίχνει μια αδιάφορη ματιά. Τελείωσες; Ναι. Όλα καλά; Ναι. Κλείσε και έλα για καφέ στην κουζίνα. ΟΚ.

Κλείνω.

Στέκομαι για ώρα πολύ μπροστά στο παράθυρο και παίζω αφηρημένα με τη βέρα μου. Χαζεύω το ψιλόβροχο, το σκοτάδι που πέφτει, τη χαμηλή πορεία των πανσελήνων.

«Ώστε αυτό είναι», σκέφτομαι.

Ο καλός καφές

2009-01-28T00:41:00.005+02:00

Όπως κάθε εργαζόμενος που σέβεται τον εαυτό του στη Γαλλία, κάθε μέρα στις 12 ακριβώς τρέχουμε στην τραπεζαρία για το γεύμα. Υπάρχει μια ιεροτελεστία που περιλαμβάνει αρχικά το στήσιμο στην ουρά (συχνά για μισή ώρα!), ενώ στη συνέχεια παίρνουμε κατά σειρά: δίσκο, χαρτοπετσέτα, μαχαίρι, πηρούνι, κουταλάκι του γλυκού (προσοχή: όχι γλυκό του κουταλιού), ποτήρι (φθαρμένο από τα πολλά πλυσίματα στο πλυντήριο αλλά πάντα καθαρό), αναψυκτικό (ή αρωματισμένο νερό), γλυκό, σαλάτες, τυρί, και στο τέλος το κυρίως πιάτο (πάντα δύο ή τρεις επιλογές, απαραιτήτως μια για χορτοφάγους και τουλάχιστον ένα πιάτο με μη χοιρινό κρέας – η politically correct αντιμετώπιση της διατροφικής ιδιαιτερότητας των αράβων). Ακολουθεί το γεύμα (συνήθως κάθε κλινική συγκεντρώνεται σε καθορισμένο τραπέζι που παραδοσιακά «της ανήκει»), στο τέλος του οποίου πάντα κάποιος από τους συνδαιτημόνες προσφέρεται να φέρει καφέ για όλους.

Ο καφές είναι ένα θέμα. Ο ανυποψίαστος ταξιδιώτης – προσωρινός συνεργάτης πρέπει να γνωρίζει για να μη βρεθεί προ δυσάρεστης εκπλήξεως. Καταρχάς σημειώνεται ότι τα προσφερόμενα ροφήματα προέρχονται από ένα αυτόματο μηχάνημα που παρέχει τις εξής επιλογές:
α. Βραστό νερό
β. Ζεστό γάλα
γ. Ένα καυτό κατάμαυρο νερομπλούκι με δυσοίωνα πικρή οσμή. Ναι, αυτό ονομάζεται καφές.

Παραθέτω λοιπόν μια σειρά από οδηγίες για την αποφυγή κάθε κακοτοπιάς:

1. Ζητήστε τσάι. Θα σας φέρουν ζεστό νερό και αν είστε τυχεροί ένα φακελλάκι με το οποίο θα παρασκευάσετε κατά βούληση το ρόφημα. Εναλλακτικά, μπορείτε να πιείτε το ζεστό νερό (αφού το αφήσετε να κρυώσει). Η πιο ασφαλής επιλογή, και επιπλεόν ξεκούραστη.

2. Ζητήστε καφέ «με απίστευτα πολύ γάλα». Εξασφαλείστε ότι ο καφές δεν υπερβαίνει σε αναλογία το 1:6 επί του γάλακτος. Προσθέστε τουλάχιστον 5 κύβους ζάχαρης. Κλείστε τη μύτη σας. Δοκιμάστε με την άκρη της γλώσσας. Η επιλογή αυτή κρύβει κινδύνους, αλλά τι είναι η ζωή χωρίς λίγο ρίσκο;

3. Προσφερθείτε πρώτος απ’όλους. Κουραστικό, και γεμάτο ευθύνες. Σας δίνει όμως τη δυνατότητα να παρασκευάσετε ένα ρόφημα πειραματιζόμενοι και να αφήσετε τους άλλους να δηλητηριαστούν χωρίς τύψεις.

4. Παρασκευάστε καφέ χωρίς γάλα, αραιωμένο με ζεστό νερό, με προσθήκη ζάχαρης.
-Προσχή στην ποσότητα της ζάχαρης! Γενικά οι φυσιολογικοί άνθρωποι πεθαίνουν από κεραυνοβόλο πικριλίαση αν η ποσότητα της ζάχαρης που προστεθεί είναι μικρότερη από 50 γραμμάρια (περίπου 6 κουταλιές).
-Προσοχή στην αραίωση! Κάθε αραίωση μικρότερη από 1:10 θεωρείται επικίνδυνη και πρέπει να αποφεύγεται!
-Προσοχή στη θερμοκρασία! Το διάλυμα αυτό αποτελεί πρότυπο υψηλής θερμοχωρητικότητας και υπό Κ.Σ. παραμένει καυτό για 12-16 ώρες. Οδηγία: Περιμένετε 20 λεπτά. Κατόπιν πείτε 6 φορές το πάτερ ημών και μετά από κάθε μία φυσήξτε τον καφέ 12 φορές. Μετά τη διαδικασία μπορείτε να δοκιμάσετε με την άκρη της γλώσσας σας, αφού πρώτα την έχετε ασφαλίσει για ανήκεστο βλάβη από εγκαύματα. Πάντα να χρησιμοποιείτε πυρίμαχα γάντια! Το γυαλί είναι καλός αγωγός της θερμότητας.

Αν παρόλα αυτά θέλετε να ζήσετε στα όρια, αραιώστε σε 3 μέρη νερό και προσθέστε μόνο 2-3 κουταλιές ή κύβους ζάχαρης. Κατόπιν: Αφήστε να κρυώσει (βλ. παραπάνω), κλείστε τα μάτια, πάρτε βαθιά ανάσα, αναλογιστείτε τη ζωή σας, που είσασταν, που είσαστε, ποιο το νόημα όλων αυτών, πόσο γρήγορα πέρασε ο καιρός, πότε είμασταν παιδιά, που νά ‘ναι όλοι οι παλιοί σας φίλοι, ή μάλλον μη σπαταλήσετε τις τελευταίες σκέψεις σας αναλογιζόμενοι τη ζωή σας, έτσι κι αλλιώς σε λίγο θα περάσει ολόκληρη μπροστά απ’ τα μάτια σας από μόνη της, σκεφτείτε μόνο τι πάτε να κάνετε, τι κρίμα τόσο νέος, και τι φρικτός θάνατος. Μετά δοκιμάστε.

5. Το ζήτημα του σκέτου καφέ
Το ζήτημα του σκέτου (χωρίς αραίωση – χωρίς γάλα – χωρίς ζάχαρη) καφέ τέθηκε για πρώτη φορά στη συνδιάσκεψη του Κιότο. Η ολομέλεια αποφάσισε ομόφωνα την κατάταξή του στα άκρως επικίνδυνα παρασκευάσματα και επέτρεψε τη χρήση του μόνο στη βιομηχανία και κάτω από αυστηρά μέτρα ασφαλείας. Κάποτε, εξαιτίας ενός ατυχήματος ένας άτυχος ήπιε μια γουλιά σκέτου καφέ. Τον βρήκαν με μια έκφραση απερίγραπτου τρόμου σχηματισμένη στο πρόσωπό του. Το περιστατικό πέρασε στο θρύλο και έγινε θέμα διηγήματος του Howard Philips Lovecraft. Ή θα γινόταν αν ο HPL δε μας είχε αφήσει χρόνους εδώ και εβδομήντα χρόνια.

Αυτά, και όποιος εξυπνάκιας πιστεύει ότι «για να απολαύσεις το σωστό γαλλικό καφέ πρέπει να τον πίνεις σκέτο», ας έρθει να μου το πει εδώ πάνω.

Θα κοιμηθώ όταν πεθάνω

2009-01-16T00:33:00.002+02:00

Το τελευταίο καλοκαίρι που θυμάμαι ότι θα μπορούσα να είμαι ξέγνοιαστος ήταν το 2002, πριν πάω στο στρατό. Τότε, όμως, στην τελευταία εφημερία μου στο Γενικό Νικαίας κόντεψα να κολλήσω ηπατίτιδα C από ένα ναυάγιο της ζωής, και πέρασα τους δύο μήνες των διακοπών μου μέσα στην αγωνία. Από τότε:

Στο στρατό με πέρασαν για κάποιον άλλο και με έστειλαν στις πιο μάχιμες μονάδες τους να κρατάω ψηλά το ηθικό των λοκατζήδων

Στα χρόνια της ειδικότητας που ακολούθησαν έλιωσα στις εφημερίες, στη λάτζα και το άγχος της (επαγγλματικής) επιβίωσης

Το τελευταίο εξάμηνο προγραμμάτισα στην εντέλεια την προσωρινή μου μετανάστευση, προσδοκώντας σε καλύτερες και πιο ουσιαστικές επαγγελματικές ημέρες, που τις έχω ανάγκη και τις περιμένω χρόνια τώρα:

Το σεπτέμβρη ήρθα στη γαλλία για 20 μέρες, γράφτηκα στον ιατρικό σύλλογο που κατά τα φαινόμενα είναι πολύ σημαντικός θεσμός εδώ πάνω, πέρασα τη στρεσσάρα της πρώτης επαφής με την Κλινική, έμεινα σε εστία 2 Χ 3, έψαξα σπίτι και δε βρήκα, γύρισα στην αθήνα, δούλεψα ένα μήνα, μου είπαν ότι η εγγραφή στον ιατρικό σύλλογο δεν μπορεί να γίνει, έτρεξα και έβγαλα τα έγγραφα που έπρεπε, τα μετέφρασα, τα έστειλα τελευταία στιγμή, με έγραψαν, παράλληλα έτρεχα για χιλιάδες διαδικαστικά, παράλληλα διάβαζα για τις εξετάσεις, παράλληλα προσπαθούσα να δω και κανέναν άνθρωπο, πρώτη νοέμβρη ξανάφυγα, τα άφησα όλα πίσω κουβαλώντας 50 κιλά μπαγκάζια σα μετανάστης του 50, και άρχισα: το πρωί δουλειά μέχρι τις 7 το απόγευμα και στα διαλείμματα διάβασμα, το βράδυ διάβασμα, ύπνος 5 ώρες, πάλι στη γνωστή εστία, το πρωί δουλειά, το σαββατοκύριακο διάβασμα 30 ώρες, τη δευτέρα ξανά από την αρχή, στρεσσάρα προσαρμογής, στρεσσάρα γλώσσας, στρεσσάρα απουσίας αγαπημένων, πρόλαβα και βρήκα και σπίτι, ξαφνικά μου λένε ότι η εγγραφή μου στον ιατρικό σύλλογο είναι άκυρη, τρέχω, τους εξηγώ, δε με ξαναενοχλούν, το δεκέμβρη γυρίζω στην αθήνα, διαβολοβδομάδα, δίνω εξετάσεις, περνάω, τρέξιμο για τα υπόλοιπα διαδικαστικά, ψώνια, γυρίζω στη γαλλία με αυτοκίνητο, μπαίνω στο σπίτι, αγοράζω έπιπλα, μετακομίζω μόνος, ξανά κουβάλημα μέσα στο κρύο (πολύ κρύο), φτάνει το σαββατοκύριακο, στήνω έπιπλα, κυριακή βράδυ λέω: τώρα μπορώ να ηρεμήσω. Τώρα θα χαλαρώσω λίγο, θα ασχοληθώ επιτέλους με αυτό που ήθελα και τόσο περίμενα. Και τη Δευτέρα μου στέλνουν ένα γράμμα που λέει συγνώμη, αλλά σας διαγράψαμε από τον ιατρικό σύλλογο για λόγους παρατυπίας της εγγραφής σας.

Την πρώτη μέρα φρίκαρα.

Τη δεύτερη μέρα φρίκαρα.

Την τρίτη μέρα έβγαλα την κιθάρα, έπαιξα ένα τρίωρο σερί, ξεμπούκωσα, ξεθύμανα, ξαλάφρωσα και είπα: δε βαριέσαι, θα κοιμηθώ όταν πεθάνω.

Είδα ένα όνειρο

2008-12-12T01:05:00.003+02:00

Είδα ένα όνειρο.

Βρισκόμουν σε μια μικρή πόλη, κι ένα σύννεφο ανησυχίας πλανιόταν πάνω της. Άρχισα από μακριά να ακούω ήχο συγκεντρωμένου πλήθους. Κατάλαβα ότι δεν ήμουν πεζός. Οδηγούσα ένα τρίκυκλο ποδήλατο, σαν αυτά που έχω δει να χρησιμοποιούν στα υπόγεια του νοσοκομείου οι φορείς των φιαλών αίματος και των άλλων ελπιδοφόρων ή καταδικαστικών παρασκευασμάτων. Όμως μετά κατάλαβα ότι ήταν απλώς ένα ποδηλατάκι που οδηγούσε ο αδερφός μου όταν ήταν μικρός, πραγματικά, μ’ αυτό σάρωνε τα πάντα όπου περνούσε. Ένιωσα ασφάλεια, τρεις ρόδες, τρία σημεία ορίζουν ένα επίπεδο, ήμουν σταθερός, μπορούσα να προχωρήσω. Τα πετάλια δε λειτουργούσαν, όπως συνήθως συμβαίνει στα όνειρα, και κίνησα το ποδήλατο μπροστά σπρώχνντας με τα πόδια μου προς τα πίσω.

Η φασαρία μεγάλωσε. Υπήρχε και καπνός. Κατάλαβα ότι γινόταν μάχη, υπήρχαν και κουκουλοφόροι, και αστυνομία, κάτι αστυνομικοί σαν αυτούς που συλλαμβάνουν τα μικρο-κλεφτρόνια στις παλιές ελληνικές ταινίες. Κοίταξα γύρω αμέτοχος. Λίγο αγχωμένος. Λίγο, απόκρυφα, αμαρτωλά, ευχαριστημένος. Λίγο ενοχλημένος από τη φασαρία. Ξαφνικά, διέκρινα τρεις ανθρώπους που έσπαγαν τη βιτρίνα ενός καταστήματος με βιτρίνες. Πλησίασα, φαινόντουσαν ακίνδυνοι. Αμέσως αναγνώρισα τον πατέρα μου και τα δύο αδέρφια του. Ήταν τριάντα χρόνια νεότεροι, είχαν πλούσια ατίθασα μαλλιά και μακριά μουστάκια. Φορούσαν και φουλάρια στο λαιμό, όχι στο πρόσωπο. Άρχισα να φωνάζω: «Ρε πατέρα τρελάθηκες, τι κάνετε εκεί; θα σας συλλάβουν...» Με κοίταξε με το πιο καθαρό του βλέμμα και είπε «34 χρόνια περιμένω αυτή τη στιγμή, και δεν ήξερα καν ότι την περίμενα. Όσο ζεις εσύ, εγώ περιμένω. Κάνε ότ,ι νομίζεις».

Μπερδεύτηκα. Κατέβηκα από το ποδήλατο κι αμέσως μια ομάδα άρχισε να το καταστρέφει. Παντού γύρω μου τώρα υπήρχαν άνθρωποι που κρατούσαν πέτρες στα χέρια. Ένιωσα μια επιθυμία να συμμετέχω. Διαισθάνθηκα τη λύτρωση που θα ερχόταν. Έκλαιγα. Έσκυψα να μαζέψω πέτρες, όμως εκεί που βρισκόμουν υπήρχε μόνο άμμος.

Ξαφνικά, κατάλαβα, μαζί με όλον το λεβιάθαν του πλήθους, ότι στην κορυφή του λόφου αιωρούνταν κρεμασμένος ένας σημαντικός άνθρωπος. Νομίζω ότι ήταν ο Μπέντζαμιν Σακς. Ο κόσμος έχασε τον έλεγχο, η οργή ξεχείλισε. Και τότε, στράφηκαν σε μένα.

Ξύπνησα.

Περίπατος στο κέντρο

2008-12-04T02:06:00.001+02:00

Την Παρασκευή το βράδυ πήρα το μετρό και κατέβηκα στο κέντρο για να δω ένα σπίτι. Το κέντρο μου φτιάχνει τη διάθεση, γι’ αυτό αποφάσισα να μείνω εκεί. Το σπιτάκι αποδείχτηκε συμπαθητικό και ο ιδιοκτήτης ένας εξυπηρετικός κύριος – «τι ντροπή για τη Γαλλία, τη χώρα της ισότητας, οι ξένοι να δυσκολεύονται τόσο να βρουν σπίτι, ο γαμπρός μας είναι μαύρος από την Αφρική, έχω μια εγγονή που είναι νέγρα, πως θα μπορορύσα να είμαι ξενόφοβος». Συμφώνησα και δώσαμε τα χέρια.

Το Σάββατο το πρωί πήγα να το ξαναδώ στο φως της μέρας. Δεν άλλαξα γνώμη και συνέχισα για μια σύντομη βόλτα στο κέντρο πριν γυρίσω στο διάβασμα. Άκουσα από μακριά μια φασαρία: κόρνες αυτοκινήτων και φωνές, κάπως σπάνιο φαινόμενο για τα ήθη της πόλης. Πλησιάζοντας προς την περιοχή των σταθμών, κοντά στο πάρκο, ανακάλυψα την πηγή: Ήταν μια αυτοκινητοπομπή της οποίας ηγείτο μια λιμουζίνα στολισμένη με λουλούδια και κορδέλες και φυσικά μια νύφη συνοδευόμενη από τους πανευτυχείς συγγενείς. Το πίσω αυτοκίνητο ήταν καλυμένο με μια τεράστια σημαία της Αλγερίας. Αμέσως πιο πίσω, αρκετά αυτοκίνητα με ενθουσιασμένους μαγκρεμπέν να κρέμονται απ’ τα παράθυρα, να φυσάνε τις τεράστιες καραμούζες τους και να χαιρετάνε τον κόσμο. Η πομπή διέκοψε την ομαλή κυκλοφορία περνώντας με κόκκινο. Κανείς δε διαμαρτυρήθηκε, όλοι χαιρέτησαν. Μπροστά – μπροστά στη διασταύρωση, ήταν σταματημένο ένα μικρό αυτοκίνητο με μια κοπέλα στο τιμόνι, που κόρναρε στο ρυθμό της καραμούζας, και έναν μικρό με πολύχρωμα γυαλιά μυωπίας στο πίσω κάθισμα που κοιτούσε όλο ενδιαφέρον.

Διέσχισα το δρόμο και πέρασα μέσα από μια ομάδα από καμιά πενηνταριά νεαρούς που φορούσαν κόκκινα χριστουγεννιάτικα σκουφιά και περίμεναν σε μια καντίνα για ζεστές βάφλες.

Προχώρησα προς το εμπορικό κέντρο. Στριμωγμένοι πάνω σ’ ένα πλατύ κιγλίδωμα εξαερισμού του μετρό, στην πορεία των ζεστών ρευμάτων που βγαίνουν απ΄τα έγκατα της πόλης, στη μέση της πλατείας, οι κλοσάρ φλυαρούσαν. Καθώς πλησίαζα, ένα πλάσμα σηκώθηκε από την ομάδα τους. Ένας παραπαίων τύπος, με δεκάδες σκουλαρίκια και κρίκους σε κάθε πιθανό σημείο του προσώπου του, βρώμικος και με μαλλί βαμμένο κίτρινο. Κατευθύνθηκε προς ένα νεαρό ζευγάρι μ’ ένα μωρό στο καροτσάκι. Ο άντρας κοντοστάθηκε, τον κοίταξε και τον χαιρέτησε ζεστά, καθώς κατά τα φαινόμενα γνωρίζονταν από παλιά, ενώ η κοπέλα έμεινε λίγο πίσω, χαμογελώντας. Μετά απο μια σύντομη στιχομυθία, ο κλοσάρ σήκωσε το πλαστικό κάλυμμα που προστάτευε το μωρό από το κρύο και τη βροχή και άρχισε να του κάνει χαρές.

«Αρχίζει να έχει πλάκα», σκέφτηκα, και μπήκα σε ένα μαγαζί για να αγοράσω τις προμήθειες καφέ της εβδομάδας.

Η σχετικότητα της συχνότητας

2008-11-24T23:50:00.003+02:00

Μια από τις πρώτες ερωτήσεις που έκανα σχετικά με το μέρος που μένω ήταν αν χιονίζει συχνά. Η απάντηση ήταν στερεότυπη: « Μπα, σπάνια».
Μετά, άρχισαν τα πρώτα κρύα, και, κάπως διστακτικά, για να μη γίνομαι και φορτικός, ξαναρώτησα: «Ρε παίδες, σαν πολύ κρύο δεν κάνει; Μήπως το πάει για χιόνι;»
«Δε νομίζω», μου απάντησε ένας μικρός ειδικευόμενος. «Μπορεί, βέβαια, αλλά γενικώς χιονίζει σπάνια. Πολύ πιο συχνά βρέχει». Απέφυγα τα σχόλια για το προφανές της διαπίστωσης και συνέχισα το βίο μου αμέριμνος.
Το πρωί της Κυριακής χιόνισε.

Παρένθεση: Πριν καμιά δεκαπενταριά χρόνια, ένας φίλος φίλου, καλή του ώρα, προσπαθούσε να μου εξηγήσει ποιά κάρτα ήχου να διαλέξω για τον υπολογιστή μου.
«Πόση latency μπορείς να ανεχτείς;», ρώτησε.
«Τι σημαίνει latency;», απάντησε ο αδαής.
«Καλά, άστο αυτό. Πόσα bit θέλεις να υποστηρίζει;»
«Δεν καταλαβαίνω, τι σημαίνει bit;»
«Μμμάλιστα. Να στο θέσω αλλιώς. Οι εφαρμογές σου χρειάζονται μεγάλη RAM;»
«Κοίτα, δε θέλω να σε αναστατώσω, αλλά τι σημαίνει RAM;»
Με κοίταξε για λίγο ανέκφραστος, σκέφτηκε ότι ίσως αυτή η συζήτηση έπρεπε να γίνει μπροστά σε κάποιον υπολογιστή, κάποια άλλη στιγμή, μετά ρώτησε «Να σου πώ, την κάρτα τη θέλεις άμεσα; θέλω να πώ, βιάζεσαι;» και αμέριμνος ήπιε μια γουλιά από το γάλα του.
«Τι σημαίνει βιάζομαι;» τον κατακεραύνωσα, και λούστηκα με τα γαλακτοσταγονίδια.
Κλείνει η παρένθεση.

Σαν τον ταλαίπωρο του ανεκδότου, που καταφεύγει στην αστυνομία με τρία μαχαίρια στην πλάτη, πήγα σήμερα στη δουλειά και, τυλιγμένος με σκουφιά, κασκόλ και γάντια, ρώτησα: «Συγνώμη που σας ενοχλώ για τρίτη φορά, αλλά ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΠΑΝΙΑ;»
«...γιατί στην Αθήνα, όταν λέμε ότι χιονίζει σπάνια, εννοούμε μια φορά στα πέντε χρόνια!»
Με βομβάρδισαν εν χορώ με ένα καταιγισμό από «Eh! Alors!», «Mais, non!», «Pense pas!» και «Qu’ est – ce que tu dis!», και μου εξήγησαν ότι «σπάνια» σημαίνει 5-6 φορές το χρόνο.
Πράγματι, σπάνια. Σημαντικά λιγότερο από ότι στο Ελσίνκι.

Αλλά αυτό είναι το πρόβλημα: συνεχώς ξεχνάνε ότι μιλάνε σε Έλληνα.

Το σκοτεινό κίνητρο

2008-11-21T00:30:00.000+02:00

Ξέρω ότι όταν τελειώσουν όλα αυτά, συχνά θα με ρωτούν αν αισθάνομαι ότι η επιλογή μου ήταν σωστή. Με δεδομένο ότι παρέκκλινα ελαφρώς των αναμενομένων, διαλέγοντας τη Γαλλία για να συνεχίσω την επαγγελματική μου ζωή, αντί της πολυφορεμένης στον κλάδο μου Αγγλίας.

Αναρρωτιέμαι τι πρέπει να απαντάω. Προφανώς, αν όλα πάνε καλά η επιλογή θα αποδειχτεί σωστή. Αν τα προβλήματα με τη γλώσσα και το «σφιχτό» σύστημα φανούν αξεπέραστα, θα έχω επιλέξει λάθος.

Νιώθω όμως ότι για να δικαιωθεί η επιλογή μου ούτε αρκούν, ούτε χρειάζονται όλες αυτές οι συνθήκες. Γιατί τα κριτήρια με τα οποία επέλεξα δεν ήταν ορθολογικά. Ούτε έψαξα ιδιαίτερα να βρώ το καταλληλότερο μέρος και μετά να στοχεύσω να βρεθώ εκεί, ούτε μελέτησα το σύστημα.

Είχα όμως μια γαμημένη διαίσθηση. Επιπλέον ήθελα να βάλω μια προσωπική πινελιά στην επαγγελματική μου πορεία που μέχρι τώρα ακολούθησε γενικώς την πεπατημένη. Ήθελα κάτι διαφορετικό, πιο ευρωπαϊκό, ούτε καν μπορώ να διευκρινήσω τι ακριβώς ήθελα.

Έτσι, η επιλογή μπορεί να θεωρηθεί εκ τω προτέρων αποτυχημένη (αφού τελικά βρέθηκα συγκυριακά εδώ, εγώ το μόνο που είπα ήταν «Θέλω Γαλλία», κι ακόμα κι αν πετύχω, η τύχη θα με έχει βοηθήσει). Ή εκ των προτέρων επιτυχημένη, αφού είμαι εδώ που θέλησα και ζω αυτό που θέλησα να ζήσω, ανεξαρτήτως αποτελέσματος.

Βέβαια, το αναγνωρίζω αυτό το κίνητρο, το σκοτεινό μου κίνητρο, που το ψάχνω μια ζωή.

Που είναι οι μύγες;

2008-11-16T12:24:00.000+02:00

Παρατήρησα ότι δεν υπάρχουν μύγες. Ούτε κουνούπια. Έτσι, μπορείς να αφήνεις το παράθυρο ανοικτό για ώρα χωρίς να εισβάλλουν ανεπιθύμητα πετούμενα. Αναρρωτιέμαι αν οι ντόπιοι παρατηρούν την απουσία τους. Ακόμα και στις πλατείες που στις γιορτές στοιβάζουν τα όστρακα έξω από τα εστιατόρια, οι μύγες λάμπουν δια της απουσίας τους.

Πριν δύο μήνες, που ήμουν πάλι εδώ, είχα δει ένα κουνούπι. Καθόταν ήσυχο ήσυχο σε μια βιτρίνα. Το παρατήρησα για ένα δίλεπτο και το άφησα να ζήσει, από μια αίσθηση ιπποτισμού και υπόγειας σύνδεσης, μάλλον λόγω της καταγωγής μου. Επανέφερε γνωστές αναμνήσεις.

Φαντάζομαι τα έντομα μαζεμένα όλα μαζί σε μυστικό σημείο να συνομωτούν ενάντια στους ανθρώπους. Ελπίζω την ώρα της κρίσης το εν λόγω κουνούπι να δείξει ανάλογο συναισθηματισμό αν με συναντήσει.

Τι αμερικανιά.

Ντούζ ντ’Νοβάμπρ

2008-11-12T23:57:00.002+02:00

Ι.

Η 10η μέρα στα ξένα ήταν η πιο δύσκολη μέχρι τώρα. Νιώθω άσχετος, δεν μπορώ να συνεννοηθώ, πολλοί με αγνοούν, άλλοι με λυπούνται, οι περισσότεροι αδιαφορούν.
Κινούμαι με αταίριαστο ρυθμό, παράταιρος, ανένταχτος σε καλοκουρδσμένο κι αφιλόξενο μηχανισμό.
Οι υπηρεσίες ακόμα εμφανίζουν ατέλειες στα χαρτιά μου, οι γραμματείς με βομβαρδίζουν με desolé, docteur.
Οι φίλοι κάπως μακριά.

Φτάνει όμως να γυρίσω στο δωματιάκι
να φορτώσω το δίσκο
να βάλω τα ακουστικά
να ρίξω μια ματιά έξω, στα βαγόνια που διασχίζουν φωτισμένα οριζοντίως και εκατέρωθεν το οπτικό μου πεδίο
να πατήσω το play

innuendo

κι ο freddy, σωτήρας μου για ακόμα μία φορά.

ΙΙ.

Ένας παλιός μου φίλος έχει γενέθλια σήμερα. Δεν του στέλνω μήνυμα, βαρέθηκα τα μηνύματα. Τον βλέπω πια στους γάμους των φίλων, how typical. Δεν ήταν όμως με όλους έτσι, ρε αντρέα. Μερικούς μόνο τους πήρε η μπάλα αλύπητα.
Στέλνω τις ευχές μου στον κυβερνοχώρο, σαν κάποιος παλιότερος που φωνάζει πάνω από ένα βράχο προς τη θάλασσα ένα μήνυμα χωρίς πια παραλήπτη.

...η μνήμη κάποιας πυρκαγιάς στου νου μου τη χοάνη

Φημοειδή

2008-04-01T20:33:00.003+03:00

Πριν από 8 χρόνια κυκλοφόρησε μια πληροφορία ότι μια συγκεκριμένη ρύθμιση μετέτρεπε κάποια μοντέλα κινητών σε ανιχνευτές των ραντάρ της τροχαίας. Η επιβεβαίωση γινόταν τη στιγμή της ρύθμισης από ένα εικονίδιο που εμφανιζόταν στην οθόνη, και όταν το κινητό πλησίαζε προς κάποιο ραντάρ, εμφάνιζε μια χαρακτηριστική ένδειξη.

Την περίοδο εκείνη, εκατοντάδες άνθρωποι βεβαίωναν ότι είχαν δοκιμάσει το κόλπο, άλλοι τόσοι ορκίζονταν ότι είχε πετύχει όταν το δοκίμασε κάποιος φίλος τους, και λιγότεροι υποστήριζαν ότι το δοκίμασαν και πέτυχε. Πολλοί λίγοι έλεγαν ότι απέτυχε. Το χαρακτηριστικό ήταν ότι την πληροφορία τη μετέφεραν συνήθως άτομα υψηλής νοημοσύνης, κατά κανόνα ιδιαίτερα αξιόπιστα, που δε θα μπορούσαν να κατηγορηθούν για μυθομανία, και χωρίς επιρρέπεια σε φούσκες και κινήσεις εντυπωσιασμού.

Τελικά, η πληροφορία αποδείχτηκε ότι δεν περιείχε την παραμικρή αλήθεια. Αυτό όμως δεν ήταν το κυριότερο θέμα που απασχόλησε μερικούς φίλους, που το φαινομενικά ασήμαντο γεγονός τους κίνησε την περιέργεια. Οι ερωτήσεις που τέθηκαν ήταν:

Γιατί διαδόθηκε τόσο εύκολα μια ανυπόστατη πληροφορία, με δεδομένη μάλιστα την έλλειψη οποιουδήποτε εμφανούς συμφέροντος που θα μπορούσε να εξυπηρετεί η διάδοσή της;

Απάντηση: Αμφιβάλλω ότι η Nokia, η Eriksson και η Siemens βασίζουν την προώθηση των προϊόντων τους σε υπόνοιες ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν εναλλακτικά. Είναι πια τελείως βέβαιο: τα κινητά δεν τηγανίζουν αυγά (αν και οι τελευταίες μελέτες για την ακτινοβολία γεννούν κάποιες αμφιβολίες), δε ρουφάνε τη σκόνη από μακριά, δεν αποτελούν αξιόπιστα υποκατάστατα δονητών (εκτός από μερικά παλιά μοντέλα – προσοχή, όσα διαθέτουν gps πλοηγούς μπορεί να βραχυκυκλώσουν άσχημα), και φυσικά δεν ανιχνεύουν τα ραντάρ. Η εξήγηση για τη διάδοση της πληροφορίας είναι η ουσία της θεωρίας των φημοειδών. Αποδεικνύεται ότι η διάδοση είναι απλώς αναπόφευκτη και η αιτία γι’ αυτό κρύβεται στις ίδιες τις ιδιότητες της πληροφορίας.

Γιατί στους φορείς αυτής της διάδοσης συμπεριλαμβάνονταν αξιόπιστα υποκείμενα;

Απάντηση: Αυτό είναι ένα από τα κύρια κριτήρια για να χαρακτηριστεί μια πληροφορία φημοειδές. Η διάδοση από αξιόπιστο σε αξιόπιστο άτομο εξασφαλίζει τη μη εξακρίβωση αφού η πηγή την καθιστά υποτίθεται ασφαλή. Με την αναγωγική μέθοδο εύκολα συμπεραίνει κανείς ότι η πρώτη πηγή (και «πατέρας») της πληροφορίας οφείλει να είναι ένα αξιόπιστο άτομο.

Και η απόλυτη ερώτηση:

Από πού προήλθε αυτή η πληροφορία; Γιατί γεννήθηκε;

Η απάντηση είναι εύκολη: Γεννήθηκε γιατί κάποιος την επινόησε.

Και γιατί κάποιος να επινοήσει μια τέτοια πληροφορία;

Απάντηση: Μα είναι πολύ απλό: Για να ΠΑΙΞΕΙ!

Η συγκλονιστική αυτή διαπίστωση οδήγησε στη θεμελίωση της θεωρίας των φημοειδών, μιας σχεδόν άχρηστης θεωρίας.

Η συνέχεια στο επόμενο post.

ΑΡΜ: Βασικές αρχές

2008-03-24T14:54:00.003+02:00

1. Τα αρχικά ΑΡΜ σημαίνουν: Ανεξέλεγκτη Ροή Μαλακίας.

2. Η ΑΡΜ έχει εσωτερική οργάνωση και ακολουθεί τους κανόνες της λογικής, της επιστήμης και του ορθολογισμού και τους εφαρμόζει σε ένα άλλο επίπεδο, στη σφαίρα του μη πραγματοποιήσιμου, και σίγουρα του φαινομενικά μη χρήσιμου.

3. Η ΑΡΜ καταλήγει να ερμηνεύει τα φαινόμενα. Το αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας συχνά είναι η παραγωγή φαινομενικά άχρηστων θεωριών.

4. Η ΑΡΜ συχνά δανείζεται από το σουρεαλισμό.

5. Η ΑΡΜ είναι μια ανοικτή θεωρία. Όλοι μπορούν να τη διαμορφώσουν, με την υποχρέωση να μην αποκλίνουν από τις βασικές της αρχές.

6. Η βασική κινητήρια δύναμη για την παραγωγή ΑΡΜ είναι η ακατανίκητη τάση του εγκεφάλου να αποβάλλει το άγχος και την πίεση της καθημερινότητας. Ταυτόχρονα όμως να οργανώνει τη γνώση και να κατανοεί τον κόσμο.

7. Όλοι οι άνθρωποι ανεξαιρέτως είναι ικανοί για ΑΡΜ. Ποικίλα αίτια αποτρέπουν τους ανθρώπους από το να ΑΡΜολογούν.

Η κοινή συνιστώσα των αιτίων αυτών είναι η βλακώδης βεβαιότητα ότι, πάση θυσία, πρέπει να είναι κανείς σοβαρός.

ΑΡΜ: Σχεδίασμα πρώτο

2008-03-14T01:52:00.003+02:00

Θυμάστε τις διακοπές που κάνατε με φίλους ανάμεσα στο πρώτο και το δεύτερο έτος; Την ακατανίκητη τάση σας να κάνετε συνεχώς χιούμορ, να μιλάτε μόνο για ανούσια θέματα χωρίς ειρμό και στόχο παρά μόνο να γελάσετε και να εκτονωθείτε; Μέχρι εδώ καλά. Πάμε τώρα παρακάτω: Ανακαλέστε τη μαγική στιγμή που το παραλήρημα σας άρχισε να ΟΡΓΑΝΩΝΕΤΑΙ. Η διαδοχή των φράσεων απέκτησε συνοχή και στόχο, χωρίς όμως ρεαλισμό και εφαρμοσιμότητα. Χωρίς να εκφυλιστεί σε συζήτηση για σημαντικά θέματα. Αυτή είναι η στιγμή που κατακτήσατε την ΑΡΜ.

Τρεις φοιτητές αράζουν στα βραχάκια στη Χρυσοπηγή της Σίφνου. Και επειδή η μαλακία τους έχει βαρέσει στο κεφάλι, παρά τις εκατοντάδες προφυλακτικών που αναπαύονται ανενόχλητα στις βαλίτσες τους, αναπόφευκτα καταλήγουν σε μια συζήτηση σαν κι αυτή (συμπεριλαμβάνεται στο παρακάτω κείμενο η αυτολογοκρισία του γράφοντα, η περιβόητη αυτο-ρύθμιση, το ιερό graal του blogging: όπου, οι απαράδεκτες εκφράσεις αντικαθίστανται από τις λόγιες ομόλογές τους):

- Η στεριά απέναντι είναι η Σαντορίνη;

- Γιατί, σκέφτεσαι να κολυμπήσεις;

- Ναι, πεθύμησα ποτάκι στο Franco.

- Ναι, καλά, τα αιδοιάρια πεθύμησες και σε βλέπω να διασχίζεις τη θάλασσα τρέχοντας πάνω στο νερό σαν cartoon.

- Από την ερωτικήν έξαψιν θα γίνεις Hovercraft.

- Αααχαχα Hovercraft…

- Ναι ενώ εσείς γαληνέψατε, αυνανισταί, εδώ πέρα, και θα σας χάλαγε μια βολτίτσα στη Σαντορίνη.

- Νομίζω ότι είναι η Πάρος.

- Ποια Πάρος ρε αυνανιστά, η Σαντορίνη είναι, φαίνεται και η Θηρασιά.

- Ναι ρε, σιγά μη φαίνεται και η μικρή Καμένη.

- Πλάκα πλάκα, αν το ηφαίστιο εκραγεί χαλαρά μας έχει καταπιεί το τσουνάμι εδώ που καθόμαστε.

Τι γνώμη έχετε γι’ αυτή τη συζήτηση; Βρισκόμαστε σε οικεία ύδατα. Στα χωράφια της απλής, καθημερινής μαλακίας. Τώρα όμως…

- Μια στιγμή, εξαρτάται…

- Από τι;

- Ένα λεπτό, εδώ που καθόμαστε είμαστε σε ύψος, ας πούμε 10 μέτρα;

- Ας πούμε.

- Η απόσταση ως τη Σαντορίνη είναι ας πούμε 40 μίλια, δηλαδή περίπου 70 χιλιόμετρα;

- Για προχώρα.

- Ο σεισμός και η έκρηξη θα γίνουν φυσικά αισθητά και εδώ. Άρα σαν έξυπνα παιδιά που είμαστε δε θα κάτσουμε να απολαύσουμε το θέαμα αλλά θα αρχίσουμε να τρέχουμε προς τα πίσω.

- Πίσω και πάνω.

- Με ταχύτητα ας πούμε …

Κυρίες και κύριοι…

- … 4 χιλιόμετρα την ώρα

- Νομίζω ότι σου λείπει η ταχύτητα του τσουνάμι. Και το ύψος του. Καλύτερα να το κάνεις πιο αφαιρετικό.

- Δηλαδή;

- Δηλαδή ας πούμε: Η_τσουν το ύψος του τσουνάμι, με ανάλογη σχέση με την ένταση του σεισμού, ας πούμε Ε_σεισμ, με σταθερά k. Έστω V_τσουνη ταχύτητα του τσουνάμι, που δε σχετίζεται με την ένταση. Και S η απόσταση μεταξύ Σίφνου – Σαντορίνης. Εμείς τώρα κινούμαστε με…

- Τι λες ρε αυνανιστά, έχεις ξεφύγει. Πήρες τίποτα;

- Άσ’ τον μ’ αρέσει!

- …κινούμαστε λέω…

…ετοιμαστείτε…

- … με ταχύτητα V_3φίλοι σε έδαφος με κλίση x μοιρών και πρέπει να διανύσουμε απόσταση ώστε να φτάσουμε σε ύψος μεγαλύτερο από Η_τσουν. Δηλαδή, αν s η απόσταση που θα τρέξουμε, έχουμε H_3φίλοι=s*ημx, όπου H_3φίλοι= Η_τσουν – h (το ύψος που βρισκόμαστε τώρα), και έχουμε Η_τσουν–h= s*ημx, όπου s=V_3φίλοι*t, όπου t=S/V_τσουν, άρα τελικά Ε_σεισμ* k – h = V_3φίλοι* S * ημx / V_τσουν. Δηλαδή πρέπει να τρέξουμε με ταχύτητα V_3φίλοι=V_τσουν*( Ε_σεισμ* k – h) / S*ημx !!!

…καλωσήρθατε στην ανεξέλεγκτη ροή μαλακίας!

- Τον – αυνανιστή - ρε - παιδιά!. Το φαντάζεσαι για θέμα πανελλαδικών; Διεστραμμένο!

- Έχω κι εγώ να προσθέσω κάτι: η ταχύτητα V_3φίλοιεξαρτάται από πολλούς συντελεστές: k_πείνας, z_{ερωτικής εξάψεως}, το Hovercraft που λέγαμε…

- Παιδιά, νομίζω ότι είναι η Πάρος, αφού κοιτάμε ανατολικά…

- Ε, αφόδευσον ημάς με την Πάρο…

Επιστροφή στην καθημερινή μαλακία.

Τέλος πάντων είναι γνωστό ότι η Σαντορίνη δε φαίνεται από τη Σίφνο. Οι τρεις φίλοι χαζεύουν την Αντίπαρο.

Αχ, η γενιά της Πατριδογνωσίας...

Η πρώτη θεωρία ή ΑΡΜ: η βασιλική οδός που οδηγεί στις άχρηστες θεωρίες

2008-03-03T20:15:00.001+02:00

Ο όρος ΑΡΜ είναι ήδη αρκετά αμφιλεγόμενος στους κόλπους μιας εκλεκτής παρέας αποτελούμενης από ανθρώπους που ερίζουν για την πατρότητά του. Σύμφωνα με μια εκδοχή, τα αρχικά σημαίνουν Ανεξέλεγκτη Ροή Μαλακίας.

Στην πιο πρωτόγονη μορφή του, το φαινόμενο είναι γνωστό και πλειστάκις παρατηρημένο, κανείς όμως δεν μπήκε στον κόπο να το περιγράψει.

Ανεξέλεγκτη ροή μαλακίας είναι το φαινόμενο που παρουσιάζεται όταν ομάδες ατόμων που γνωρίζονται τόσο καλά ώστε να μη χρειάζεται να αναλωθούν σε διαλόγους που περιέχουν χρήσιμη πληροφορία, απαλλάσσονται από άγχη και κοινωνικές συμβάσεις και επιτρέπουν στους εγκεφάλους τους να παράγουν νοητικά απόβλητα, σειρές από σκέψεις και φράσεις με εσωτερική λογική μεν, πλήρως αποσυνδεδεμένες από την κοινή λογική δε.

Σε μια πιο προηγμένη μορφή της, η ΑΡΜ οδηγεί στη σύνθεση Άχρηστων Θεωριών.

Μανιφέστο εντός παρενθέσεως

2008-02-28T02:02:00.006+02:00

Μερικές κουβέντες εντός παρενθέσεως. Αναδημοσιεύω το κείμενο από το Blog Nylon.gr, που τιτλοφορείται «Μανιφέστο των blogs», με κάθε επιφύλαξη για το κατά πόσο με εκφράζει.

1. Τα blogs είναι διάλογος - ελεύθερος ανεμπόδιστος διάλογος ανάμεσα σε πολίτες.

2. Τα blogs είναι μια πρόσκληση σε διάλογο, σε διαφωνία, και επικοινωνία.

3. Τα blogs δεν κέρδισαν το ενδιαφέρον της κοινωνίας επειδή λένε ψέματα ή συκοφαντούν. Το κέρδισαν επειδή η κοινωνία έχει ανάγκη από μια αυθεντική φωνή.

4. Τα blogs είναι το δικαίωμα του καθενός να εκφέρει την άποψή του. Δεν υπάρχουν “ενημερωτικά” και “μη ενημερωτικά” blogs. Μέσα από το διάλογο όλοι κάτι μαθαίνουμε.

5. Τα blogs δεν τα γράφουν επαγγελματίες - τα γράφουν πολίτες. Μπορεί να αξιοποιούν την όποια επαγγελματική τους εμπειρία, μπορεί και όχι.

6. Ο blogger δεν χρησιμοποιεί εθνικούς πόρους (όπως οι τηλεραδιοσυχνότητες), και συνεπώς δεν μπορεί να μπαίνει σε καλούπια ο τρόπος και το περιεχόμενο της έκφρασής του. O blogger αξιοποιεί το απεριόριστο μέγεθος του παγκόσμιου Δικτυακού ιστού για να εκφράσει και τη δική του άποψη.

7. Η Πολιτεία, τα Media, οι επιχειρήσεις, και όλοι οι θεσμοθετημένοι οργανισμοί της Ελληνικής κοινωνίας, αξίζει να παρακολουθούν τους bloggers και τον διάλογο τους. Ακόμα καλύτερο θα είναι να συμμετέχουν ισότιμα σε αυτόν το διάλογο. Θα μπορέσουν και οι ίδιοι να γίνουν σοφότεροι μαθαίνοντας την άποψη του απλού πολίτη, αντί να προσπαθούν να την περιορίσουν στα δικά τους καλούπια.

8. Το δικαίωμα του blogger να γράφει ελεύθερα την άποψή του είναι ιερό. Αν με αυτά που γράφει καταπατά συγκεκριμένες νομοθετικές διατάξεις, υπάρχουν νόμιμες διαδικασίες για την δίωξή του.

9. Στο βαθμό που δεν παραβιάζει με σαφή τρόπο διατάξεις του νόμου, η ανωνυμία είναι δικαίωμα του blogger.

Για τα γεγονότα που πυροδότησαν αυτή την προσπάθεια παραπέμπω στο περιεκτικότατο post του Chaca-Khan

Μπορεί να είμαι φρεσκότατος blogger αλλά είμαι παλιά καραβάνα γενικώς, γι’ αυτό παίρνω το θάρρος για μερικά σχόλια.

Σχετικά με το press.gr. Η διάδοση μιας ανεπιβεβαίωτης πληροφορίας και κυρίως η σύνθεση de novo μιας δήθεν πληροφορίας είναι τέχνη και ταυτόχρονα μικρόβιο και ψευδαίσθηση εξουσίας. Το internet και τελευταία ειδικά τα blogs είναι το τέλειο μέσο για αυτό το παιχνίδι. Άρα ήταν αναμενόμενο να εμφανιστούν τέτοια φαινόμενα. Οι συνθήκες όμως που κάνουν εκρηκτικό το μίγμα δε σχετίζονται με το internet. Είναι πολιτικές και κοινωνικές και περιστρέφονται γύρω από τη βεβαιότητα ότι όλοι οι πολιτικοί είναι χωμένοι στη διαφθορά, το ίδιο και οι δημοσιογράφοι και οι πάντες. Ότι ένα τεράστιο παιχνίδι παίζεται ερήμην μας. Αν ο κόσμος είχε εμπιστοσύνη στους θεσμούς, οι πληροφορίες θα ήταν το πολύ τίποτα urban legends και θα μιλούσαν για τεράστιους αρουραίους στους υπονόμους. Οι ίδιοι που διαμαρτύρονται για συκοφαντία σε βάρος τους έχουν καλλιεργήσει αυτό το κλίμα. Τώρα τους φταίνε τα blogs.

Η προσπάθεια επιβολής κανονισμών και μεθόδων ελέγχου του φαινομένου blogs είναι απολύτως αναμενόμενη. Και άργησε ανησυχητικά, αν θέλουμε να είμαστε κριτικοί απέναντι στην αποτελεσματικότητα του λεγόμενου κινήματος των bloggers. Συντάσσομαι με την αντίδραση ενάντια σε κάθε προσπάθεια χειραγώγησης, εκφοβισμού ή ακόμα και φίμωσης. Με την επιφύλαξη της επισήμανσης ότι, επειδή ο μαλάκας είναι ανίκητος, θα υπάρξουν διάφοροι δούριοι ίπποι που θα χρησιμοποιήσουν τη βολική ανωνυμία της blogόσφαιρας για ταπεινούς σκοπούς. Η επαγρύπνηση απαιτείται.

Σχετικά με το μανιφέστο τώρα, υπάρχουν δυο πράγματα: Το ένα είναι τα blogs ως μέσο έκφρασης και διάδοσης της πληροφορίας, τα οποία οφείλουν να διέπονται από κανόνες που γενικώς θα συμβαδίζουν με τους νόμους των κοινωνιών. Τα δεύτερο είναι η ομάδα των bloggers που χρησιμοποιεί αυτό το μέσο για να αναδείξει την ανάγκη για αλλαγή, ίσα δικαιώματα, δικαιοσύνη, ευαισθησία, καλαισθησία και ειλικρινή επικοινωνία. Δεν έχω καταλάβει σε ποιο από τα δύο αφορά το μανιφέστο. Γιατί το πρώτο χρειάζεται κανόνες δεοντολογίας (ή «ιπποσύνης») και όχι μανιφέστα, ενώ το δεύτερο είναι τόσο ετερόκλητο και αυθόρμητο που κάθε προσπάθεια καθοδήγησης ή κεντρικού ελέγχου θα πέσει στο κενό.

Κλείνει η παρένθεση.

Jouons!

2008-02-25T23:01:00.005+02:00

Κατ’ αρχάς να ευχαριστήσω τους φίλους μου Hypocrite lecteur και Φιλήμονα που με κάλεσαν σε ένα ιστολογιακό παιχνίδι. Και όταν λέω φίλους το εννοώ γιατί ποιος θα καλούσε κάποιον που σχολιάζει στο blog του μια φορά κάθε 20 μέρες; Με συγκινούν γιατί τα βιώματα τα παιδικής μου είναι πολύ σκληρά: κανένας δεν ήθελε να παίξει με το παράξενο παιδάκι με τα γυαλιά που μίλαγε συνέχεια για θεωρίες. Το παιχνίδι αυτό λέγεται 123 και είναι πολύ ωραίο: πρέπει να βρείς το πιο κοντινό βιβλίο σου και να αντιγράψεις τη σελίδα 123, και συγκεκριμένα την πέμπτη περίοδο στο blog σου.

Ξεπερνώντας το σοκ της συνειδητοποίησης της αμάθειάς μου, αφού πήρα μια γεύση του τι διαβάζει ο μέσος Έλληνας blogger, και κυρίως ποιο βιβλίο βρίσκεται τυχαία δίπλα του, συμμετέχω κι εγώ, χωρίς όμως να δύναμαι να σας εντυπωσιάσω, φίλοι μου. Ανοίγω το δεξί συρτάρι του γραφείου που κάθομαι και τραβάω το μοναδικό βιβλίο. Έχει τίτλο «Det nye testamente» και πρόκειται για την Καινή Διαθήκη στα νορβηγικά. Ευτυχώς παράλληλα τίθεται και η αγγλική μετάφραση, ώστε στη δεύτερη στήλη της σελίδας 123 διαβάζουμε από το κατά Μάρκον:

“I tell you therefore, whatever you ask in prayer, believe that you have received it and it will be yours. And whenever you stand praying and you have a grievance against anyone, forgive him so that your Father in heaven may forgive you your trespasses.”

Ορίστε, κάτι μάθαμε και σήμερα: Ότι ο Paulo Coelho διάβασε την Καινή Διαθήκη στα νορβηγικά.

(Δεν παραθέτω τη νορβηγική απόδοση γιατί μπορεί να με εντοπίσει η Gunvor που με ψάχνει ακόμα).

Καλώ κι εγώ (I summon…) το φίλο μου Dr Herbert Steinert του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης, και τους Επικούριο, Charles Manson, Charles Bronson και Μπομπ το Μάστορα. Όλο και κάτι ενδιαφέρον θα διαβάζουν. Άντε, καλώ κι ένα υπαρκτό πρόσωπο (ο Θεός να το κάνει), τον Ελέφαντα.

Πρελούδιο ΙΙ

2008-02-19T22:32:00.007+02:00

Λίγους μήνες μετά, ένα κείμενο του Richard Feynman με έβαλε σε σκέψεις:

Κάποτε κάποιος από τους συνεργάτες του προσπάθησε να τον φέρει σε δύσκολη θέση όταν έμαθε ότι ο νομπελίστας φυσικός προσπαθούσε να ορίσει τους κανόνες και τις εξισώσεις που διέπουν την κίνηση των πιάτων που πετούσαν οι φοιτητές στον αέρα παίζοντας.
«Γιατί; Τι νόημα έχει να το κάνεις αυτό; Ποια η χρησιμότητα μιας τέτοιας θεωρίας;» θα τον ρώτησε, έχοντας στο μυαλό του τα σημαντικότερα θέματα που θα έπρεπε να απασχολούν ένα μεγάλο επιστήμονα.
«Το ζητούμενο δεν είναι η χρησιμότητα. Το ζητούμενο είναι το παιχνίδι», απάντησε ο Feynman. «Η χρησιμότητα θα βρεθεί μετά».

Πρώτη υποψία, λοιπόν, ότι ένα ευγενές κίνητρο κατασκευής μιας θεωρίας ίσως είναι απλώς το παιχνίδι.

Ύστερα ήρθε το Δεύτερο Ελάχιστο Ημερολόγιο.
Σε ένα μνημειώδες του κείμενο, ο U. Eco κατασκευάζει ένα άψογο σύμπλεγμα επιχειρημάτων και αποδεικνύει ότι είναι αδύνατη η κατασκευή ενός χάρτη σε κλίμακα 1:1. Σε πολλά άλλα κείμανά του, μάλιστα, φλερτάρει με την κατασκευή άχρηστων θεωριών και «πρωτοκόλλων» συμπεριφοράς ή «οδηγιών χρήσεως», για περιστάσεις εντελώς εκτός πραγματικότητας.

Καλό το Όνομα του Ρόδου, μείζων το Εκκρεμές, αλλά μ’ αυτά τα κείμενα ο Eco εισάγει ένα νέο πεδίο της διανόησης. Σε μια σειρά από κείμενα, αφήνει τη σκέψη του να παίξει, ακολουθεί υπαρκτούς κανόνες και, όπως ο Feynman, καταλήγει σε συμπαγή κατασκευάσματα, που αιωρούνται στον αιθέρα ενός σύμπαντος μη εφικτού, μη χρήσιμου και εν τέλει ολοκληρωτικά μη σημαντικού.

Ποια διαφορά έχουν οι θεωρίες αυτές από τις θεωρίες των εφηβικών μου χρόνων; Νομίζω ότι η μεγάλη διαφορά είναι το κίνητρο και αφετηρία για την κατασκευή. Ο wannabe famous neurosurgeon θέτει στον εαυτό του ένα στόχο: να ερμηνεύσει. Άλλοι θέτουν άλλους στόχους: να ταξινομήσουν, να διευκολύνουν, να... Όσο χιούμορ κι αν χρησιμοποιήσουν, όσο γέλιο κι αν προκαλέσουν, είναι καταδικασμένες να ξεχαστούν και να αποτύχουν. Τα κατασκευάσματα του Feynman και του Eco, εκκινούν από την επιθυμία για παρερμηνεία του σύμπαντος, με όπλο τους κανόνες του και την απλή παρατήρηση. Δημιουργήθηκαν χωρίς σκοπό, για τη χαρά του παιχνιδιού! Κανένα άγχος για τη χρησιμότητα. Ίσως και σαν αντίδραση στην ακατανίκητη τάση των ανθρώπων να ερμηνεύουν και να προσπαθούν να προβλέψουν κάθε τι, ειδικά σχετιζόμενο με την ανθρώπινη συμπεριφορά, με διάφορες θεωρίες του ποδαριού. Όπως του φίλου μας στη βόρεια πόλη, το 1997. Και όλων μας, φυσικά.

Πρελούδιο Ι

2008-02-11T17:18:00.000+02:00

Όλα ξεκίνησαν τον Αύγουστο του 1997.

Σε ένα χώρο συγκέντρωσης φοιτητών, εν μέσω ενός μεγάλου πανηγυριού παντού γύρω μου, σε μια πόλη μακριά από δω.

Εκεί, ένας φιλόδοξος διοπτροφόρος wannabe famous neurosurgeon, μας κοίταξε με βλέμμα που ελίχθηκε με χάρη ανάμεσα σε καπνούς αγνώστου προέλευσης, γκέλαρε σε μεθυσμένες στρουμπουλές ιραλανδέζες, σε νορβηγίδες με χαριτωμένα ονόματα όπως Gunvor, Ugstar και άλλα που ταιριάζουν πιο πολύ σε βασιλείς Viking, και κατέληξε ζαλισμένο λίγο έκκεντρα από τον τελικό του προορισμό. Ύστερα, μας κάρφωσε με τον αφοπλιστικό του αφορισμό:

«Λοιπόν, έχω καταλήξει ότι υπάρχουν τρεις θεωρίες για την κατανόηση του γυναικείου μυαλού: Η θεωρία του σκληρού δίσκου, η θεωρία της αψογοποίησης και η θεωρία του ***.» Κατά τη διάρκεια της παύσης που ακολούθησε, ο ΣΔ δίπλα μου, τον κοίταξε με το βλέμμα που θα τον έκανε διάσημο τα επερχόμενα χρόνια.

Ερωτήματα κατέκλυσαν το μυαλό μας:

Τι θέλει να πει ο ποιητής; Πως τη σκέφτηκε αυτή τη σοφία; Θα μας κάνει κοινωνούς της μεγαλοφυούς σύλληψης ή φοβάται ότι θα εξαπολύσει τη Δύναμη; Τι σκατά σημαίνει ***; Γιατί τρεις θεωρίες για κάτι τόσο μονοδιάσταστο όσο το γυναικείο μυαλό και όχι μία, uber alles θεωρία, η ενοποιημένη Θεωρία Που Τα Εξηγεί Όλα; Και τέλος, και πάνω από όλα τα άλλα, γιατί να θέλει ένας άνθρωπος να ονομάσει το ξανθομάλλικο αγγελούδι του «Gunvor»;

Όλη μου τη ζωή την πέρασα εξηγώντας τα ανεξήγητα με εγγυημένη αποτυχία. Σ' όλη μου τη ζωή ακούω θεωρίες. Ξέρω ότι με καταλαβαίνετε. Θεωρίες για σχέσεις, για φιλίες, για δουλειές, για το φλερτ, το σεξ, το γάμο, τους άντρες, τις γυναίκες, την κοινωνία, το ποδόσφαιρο, τις διακοπές, τους γονείς, Πώς να την Κατακτήσετε: The manual, Χ Κανόνες για Ευτυχισμένο Γάμο / Σχέση / Φιλία, Η Μεγάλη Ταξινόμηση των Σχέσεων, Μνημονικός Κανόνας για να Καταλάβετε τις Γυναίκες, θεωρίες, θεωρίες…

Η Gunvor με πλησίασε απειλητικά. Το προ ημιώρου νάζι στο βλέμμα της είχε οριστικά υποχωρήσει αμαχητί μπροστά στη ακατανίκητη θολότητα του αλκοόλ. Τουλάχιστον τώρα της ταιριάζει λίγο περισσότερο το όνομα, σκέφτηκα.

Αντέδρασα αντανακλαστικά. Εγώ δε θα γίνω θεωρία, σκέφτηκα. Μεθυσμένη ψηλή νορβηγίδα, βόρεια, καταμεσίς του αγνώστου; Ευχαριστώ δε θα πάρω. Κατέγραψα την εμπειρία στο σκληρό δίσκο, κοίταξα το αψογοποιημένο σώμα και είπα «Δε μας *** ρε Gunvor;». Δεν…

Ο αρχηγός δε μας εξήγησε τίποτα. «Θα σας πώ αύριο», είπε, αλλά μας ξέχασε. Το βράδυ κύλησε ήσυχα, και πριν κοιμηθώ, στην εστία, σκεφτόμουν τι σπρώχνει τους ανθρώπους να οργανώνουν τη γνώση και να ερμηνεύουν τα φαινόμενα. Να κατασκευάζουν θεωρίες που βασίζονται στην προσωπική εμπειρία και παρατήρηση, με μια αθώα γενίκευση που προσπαθεί να εξηγήσει τα πάντα με 3-4 βασικούς κανόνες. Θεωρίες Ιδίας Προέλευσης. Άχρηστες Θεωρίες.

My God, how naïf, σκεφτόμουν, δευτερόλεπτα πριν με συνταράξει ένα βροντερό χτύπημα στην πόρτα μαζί με μια αγριοφωνάρα που ούρλιαζε κάτι που έμοιαζε με το όνομά μου. Μια γενετική μνήμη, εμφυτευμένη από ιστορίες των γονιών μου για τη χούντα και των παππούδων μου για την Κατοχή, μου προκάλεσε μια έκρηξη φόβου, και με κατέκλυσε μια αίσθηση ότι με βρήκαν κι ότι θα σαπίσω στα μπουντρούμια.

Ήταν η Gunvor.

…Σχεδόν Άχρηστες Θεωρίες.

Μερικές Εξηγήσεις (ή Ποιος Είναι ο Algernon, αν θέλουμε να πρωτοτυπήσουμε)

2008-02-08T01:19:00.000+02:00

Χιλιάδες μικροί και μεγάλοι φίλοι με βομβάρδισαν τα τελευταία 24ωρα με αγωνιώδεις επιστολές: Το ερώτημα που κυριαρχεί είναι: Ποιος είναι επιτέλους αυτός ο Algernon που μπήκε τόσο βίαια στη ζωή μας, την αναστάτωσε, και τώρα κάνει ότι δε μας ξέρει; Υπομονή, φίλοι μου: Ορίστε η εξήγηση...

του Ποιητή: καταραμένος ήρως, αθώος για την αιτία, αλλά ένοχος στην Ουσία, η τραγική φιγούρα του Daniel Kayes βιώνει την άνοδο, το θρίαμβο, την πέρα από κάθε λογική αναγνώριση, που όμως -αλίμονο- δε δικαιούται: του χαρίστηκε, δεν την κέρδισε! Το ποντίκι εργαστηρίου με το όνομα Algernon στο μυθιστόρημα Flowers for Algernon, αποκτά κατά τη διάρκεια ενός πειράματος υπερφυσική νοημοσύνη, η οποία όμως σταδιακά εκπίπτει και χάνεται. Η Πτώση! Τελικά το ποντίκι τα τινάζει.

του Ορθολογιστή: Σίγουρα δεν πρόκειται για το καλύτερο μυθιστόρημα του O.W. Παρόλα αυτά, το “The importance of being Earnest”, με πρωταγωνιστή τον φυγόπονο, ευθυνόφοβο, καλοπερασάκια και κρυψίνου Algernon, διαθέτει τίτλο με σπάνια λεπτότητα, ο οποίος υπονοεί τη διακριτική προσέγγιση σε ένα πρόβλημα που με απασχολεί συνεχώς. Η ελληνική μετάφραση αστοχεί μεν στο λογοπαίγνιο (ο έτερος πλην του Algernon πρωταγωνιστής ονομάζεται Ernest), διατηρεί όμως τη λεπτή ειρωνία την τόσο χαρακτηριστική του συγγραφέα. Πραγματικά, το πνεύμα του O.W. με τους χαρακτηριστικούς μινιμαλιστικούς αφορισμούς και τις γενικεύσεις του, διαπνέει κάθε προσπάθεια απαλλαγής από μια σοβαρότητα που παραμένει δεμένη στο άρμα της άκρατης χρησιμοθηρίας και της απο-ασκοπο-ποίησης που η σημερινή κοινωνία επιβάλλει με μια μπλαμπλαμπλα...

του Άντρα: Γιατί Algernon; Γιατί έτσι μ’ αρέσει. Είναι επικό, θα μπορούσε να ανήκει σε ιππότη της Στρογγυλής Τραπέζης ή σε ήρωα του Tolkin, και μάλιστα στο πλευρό των Καλών (fuck villains). Φτάνει πια μ’ αυτά τα κομπλεξικά λογοτεχνικά ονόματα ποιητών και λοιπών αηδιών. Καιρός για λίγη ωμή δύναμη. Algernon, YEAH!

Η σημασία του να είναι κανείς σοβαρός

2008-02-04T01:50:00.000+02:00

Για χρόνια ζούσα σοβαρός.

Ακόμα και τώρα, ο κόσμος νομίζει πως παραμένω σοβαρός στην ουσία μου. Το επάγγελμά μου απαιτεί από μένα να διατηρώ τη σοβαρότητά μου, γιατί ασχολούμαι με serious matters. Δεν μπορεί κανείς να γελάει με τέτοια πράγματα. Οι συνάδελφοί μου μ’ εκτιμούν απεριόριστα γι’ αυτό το χαρακτηριστικό, οι «πελάτες» μ’ εμπιστεύονται.

Και οι φίλοι μου είναι σοβαροί. Πυλώνες της κοινωνίας, οικογενειάρχες, με σχέδια και προοπτικές. Με χρήσιμα επαγγέλματα και αρχές. Υπάρχει όμως κάτι...

Η ανάγκη για σοβαρότητα μας προκέυψε από τον ψυχαναγκασμό για την επίτευξη των στόχων μας. Η σημασία του να είναι κανείς σοβαρός σχετίζεται με την ανάγκη του να είναι αποτελεσματικός στο κυνήγι του σκοπού. Στον ορθολογισμό, το μεγάλο όπλο της επιστήμης και δομικό στοιχείο του πολιτισμού μας, αρμόζει η ανάλογη σοβαρότητα. Η εμπιστοσύνη που απαιτείται για ομαλές και παραγωγικές κοινωνικές σχέσεις δεν κερδίζεται χωρίς σοβαρότητα. Με λίγα λόγια, η σοβαρότητα είναι χρήσιμη. Όταν η ανάγκη για χρησιμότητα εκλίπει, η σοβαρότητα περισσεύει.

Πολλοί άνθρωποι διαισθάνονται ότι πρέπει να αντιδράσουν στη σοβαρότητα που τους περιτριγυρίζει. Ότι το οφείλουν στον εαυτό τους και τον κόσμο. Και με μεγάλη ευκολία γλιστρούν προς τη γελοιότητα. Γιατί νομίζουν ότι το αρχικό πρόβλημα είναι η υπερβολική σοβαρότητα, ενώ στη πραγματικότητα το πρόβλημα είναι η υπερβολική χρησιμοθηρία.

Στην πραγματικότητα, η χρήση του χιούμορ, της πλάκας, της σάτιρας και του γέλιου αντιμετωπίζεται από μια ενοχική κοινωνία ως άλλοθι για τη συντριπτική σοβαρότητα που επιβάλλει στα μέλη της. Δηλαδή, έχει κι αυτή τη χρησιμότητά της.

Μα τις χίλιες πίπες, είμαστε περικυκλωμένοι.

Θα ήθελα να αποδείξω ότι:

η χρησιμότητα είναι εφικτή και χωρίς τη σοβαρότητα. Και δεν εννοώ ως χρησιμότητα την απενοχοποίηση μιας υπερ-σοβαρής κοινωνίας μέσω του χιούμορ και του γέλιου, ή τη σάτιρα που «μπορεί να μας κάνει καλύτερους». Εννοώ καθαρή χρησιμότητα, επιστημονική ερμηνεία, οργάνωση, λειτουργικότητα, όλα όσα για να επιτευχθούν υποτίθεται ότι προαπαιτούν το να είναι κανείς σοβαρός.
με μεγάλη σοβαρότητα, σύμφωνα με τις αρχές του ορθολογισμού, μπορεί κάποιος να δραστηριοποιηθεί στο χώρο του μη-χρήσιμου.

Εντάξει, θα ήμουν υπερβολικός αν υποστήριζα ότι αυτή η μικρή αντισυμβατική κίνηση μπορεί να έχει ισχυρό αντίκτυπο οπουδήποτε. Ας είμαστε σοβαροί. Ουσιαστικά πρόκειται για ένα παιχνίδι για τους φίλους μου, που το παίζουμε χρόνια τώρα, κι αν κανείς θέλει να συμμετέχει, το blog αυτό του δίνει την ευκαιρία.

Άλλωστε, υπάρχει και κάτι ακόμα: Υπάρχουν πραγματικά σοβαρά πράγματα στη ζωή: Χμ...